Khi nghệ thuật hành động để bảo vệ trái đất

Các sự kiện nghệ thuật vì môi trường

Chương trình “Nghệ thuật vì khí hậu - Hạ Long 2025” diễn ra từ tháng 2 - 6/2025 với 20 hoạt động diễn ra tại TP Hạ Long (Quảng Ninh). Chương trình này là sự kết hợp giữa các hoạt động nghệ thuật và các hoạt động bảo vệ môi trường mang tầm ảnh hưởng toàn cầu; đồng thời tôn vinh và phát huy giá trị di sản thiên nhiên thế giới của Vịnh Hạ Long.

Chuỗi sự kiện gồm có: Triển lãm các tác phẩm nghệ thuật của các nghệ sĩ Việt Nam và thế giới, kết hợp bộ sưu tập từ Merea x Women Dior nhằm quảng bá giá trị của tác phẩm nghệ thuật đến từ nhiều nền văn hóa trên thế giới; hoạt động đấu giá 26 chiếc đồng hồ Patek Philippe và các tác phẩm nghệ thuật để gây Quỹ bảo vệ môi trường và Quỹ bảo vệ di sản; Cuộc thi sáng tạo nghệ thuật trực tuyến với chủ đề “Future on earth”; hoạt động kích hoạt chuỗi “University activation” nâng cao ý thức bảo vệ môi trường của học sinh, sinh viên toàn quốc; tọa đàm về sự kiện “Art for climate” nhằm giáo dục nâng cao trách nhiệm với việc bảo vệ môi trường; cuộc thi sáng chế công cụ, máy móc tái chế rác thải nhằm giảm thiểu lượng rác thải bằng cách tạo ra các giải pháp tái chế hiệu quả, thân thiện với môi trường.

Chuỗi hoạt động chính với lễ khai mạc “Art for climate HaLong Festival 2025” vào ngày 20/6/2025, hội thảo khoa học chuyên đề biến đổi khí hậu toàn cầu. Nội dung chính của hội thảo là phân tích dữ liệu bối cảnh và tác động về thay đổi khí hậu với toàn cầu và Việt Nam, định hướng chiến lược các dự án thu hút đầu tư, phát triển kinh tế - xã hội tại Việt Nam hướng tới mục tiêu Net Zero vào năm 2050, đối thoại giữa các nhà khoa học trong nước và quốc tế nhằm trao đổi thông tin một số vấn đề môi trường nổi bật trong thời gian qua...

Hội nghị xúc tiến đầu tư tỉnh Quảng Ninh năm 2025 là nơi giới thiệu môi trường đầu tư, cơ hội đầu tư đến các đại sứ quán, tổ chức quốc tế, doanh nghiệp tiêu biểu hàng đầu thế giới vào các lĩnh vực ưu tiên của tỉnh Quảng Ninh như công nghiệp xanh, năng lượng sạch... Sự kiện cũng thúc đẩy trao đổi hợp tác liên doanh, liên kết giữa các doanh nghiệp của Việt Nam, Pháp, Na Uy, Tây Ban Nha, Đức...

Bên cạnh đó còn có các hoạt động văn hóa, thể thao hưởng ứng như: Đại nhạc hội quốc tế “Art for climate concert, triển lãm “Tinh hoa di sản Việt Nam”, giao lưu ẩm thực quốc tế, giải pickleball, đêm diễn thời trang, hoạt động làm sạch môi trường biển tại Bãi Cháy, tham quan Di sản thiên nhiên Vịnh Hạ Long bằng du thuyền, trải nghiệm văn hóa, nghệ thuật; trồng cây - kiến tạo vườn tỷ phú tại Công viên hoa Hạ Long, hoạt động xã hội thu gom, đổi rác tái chế lấy quà; giải chạy “Art for climate marathon Hạ Long 2025”, lễ bế mạc sự kiện tại Quảng trường Sun Carnival HaLong.

Đặc biệt, sự kiện quốc tế Nghệ thuật vì khí hậu - Hạ Long 2025, sẽ đón khoảng 80.000 du khách từ khắp nơi trên thế giới, gồm các nhà hoạch định chính sách, quản lý địa phương, nghệ sĩ, nhà hoạt động vì môi trường, nhà đầu tư, sinh viên… và khoảng 200 tỷ phú thế giới.

Cũng tổ chức sự kiện vì khí hậu, giữa tháng 2 năm 2025, Tổng Lãnh sự quán Hà Lan phối hợp với UBND TP Thủ Đức và Hiệp hội Doanh nghiệp Hà Lan tại Việt Nam tổ chức Triển lãm “Những khung hình về biến đổi khí hậu” công viên Ven sông Sài Gòn.

Triển lãm kéo dài đến hết ngày 12/3/2025, khách tham quan được chứng kiến 12 câu chuyện từ 12 tác giả từ Việt Nam, Campuchia, Lào và Thái Lan với nội dung từ tác động của quá trình axit hóa đại dương cho đến sự sống đợt nắng nóng khắc nghiệt hơn bao giờ hết, nạn phá rừng và cháy rừng vẫn tiếp diễn, thiên nhiên bị tàn phá do khai thác tài nguyên quá mức… Các bức tranh tại triển lãm gửi tới thông điệp: sự biến đổi khí hậu đang ở đây, ngay trước cửa nhà chúng ta và cùng với đó là toàn bộ hệ sinh thái biến đổi, di cư và tuyệt chủng, cùng chuỗi sự sống đi kèm bị biến đổi không thể quay trở lại như ban đầu.

Theo báo cáo của Ngân hàng Thế giới, Việt Nam được xếp hạng là quốc gia thứ 13 trong danh sách các quốc gia dễ bị ảnh hưởng nhất bởi biến đổi khí hậu. Ông Vũ Minh Lý, Phó Giám đốc Trung tâm Truyền thông Tài nguyên và Môi trường cho biết, tại Hội nghị COP26, gần 150 quốc gia đã cam kết đưa mức phát thải ròng bằng “0” (Net Zero) và Việt Nam cũng là một trong số những quốc gia đã có những hành động kịp thời với cam kết mạnh mẽ của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu tham vọng này, các tổ chức, doanh nghiệp đóng vai trò chủ thể chính thực hiện với sự dẫn dắt kiến tạo của Nhà nước. “Chúng ta sẽ phải định hướng đồng bộ các giải pháp, thúc đẩy thị trường carbon, chuyển đổi mô hình công nghệ xanh, kinh tế tuần hoàn cũng như huy động các nguồn lực quốc tế để thúc đẩy nhanh chóng quá trình này”, ông Lý cho biết.

Trước đó, nhằm hưởng ứng “Chiến dịch làm cho thế giới sạch hơn” do Liên hợp quốc phát động, Trung tâm Truyền thông tài nguyên và môi trường phối hợp với nhạc sĩ Nguyễn Hải Phong đã ra mắt MV “Việt Nam hướng về chiến dịch Trái đất”. MV mang thông điệp: Sự sống đang gặp nguy, cần lắm những hành động nhỏ, những lối sống xanh cùng chung tay, bao bọc và bảo vệ nguồn sống của muôn loài. Sản phẩm âm nhạc trên có sự góp giọng của các khách mời, nghệ sĩ Việt Nam nổi tiếng như: Ca sĩ Đông Nhi, Ông Cao Thắng, Trọng Hiếu, Trung Quân Idol, Suni Hạ Linh, Hoa hậu H’Hen Niê, Phương Khánh, MC Khánh Vy, Phương Thảo… và một số khách mời đến từ nhiều quốc gia trên thế giới. MV “Việt Nam hướng về chiến dịch Trái đất” còn nhận được sự hưởng ứng tham gia, đồng hành tích cực của Đại sứ “Chiến dịch nói không với ống hút nhựa” Á hậu Phương Nga, các tổ chức quốc tế với những đóng góp nhất định và triển khai những hoạt động thiết thực hưởng ứng “Phong trào chống rác thải nhựa”.

Theo Bộ Tài nguyên và Môi trường, những giai điệu trong MV như một lời tâm sự tiếng lòng của Trái đất được cất lên thông qua tiếng hát của các ca sĩ, hy vọng sẽ góp phần lan tỏa hành động đẹp, cổ vũ các hoạt động, chiến dịch ra quân trong trạng thái bình thường mới; bảo vệ môi trường, phát triển bền vững, giảm nhẹ thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu, vì một tương lai xanh - sạch - đẹp.

Tác phẩm Cánh chim bồ câu của tác giả Saobora Narin, đến từ Campuchia. Nhiếp ảnh gia ghi lại hình ảnh hạn hán do ảnh hưởng của khí hậu gây ra. (Ảnh: Nhật Thịnh)

Nâng cao nhận thức trong cộng đồng

Ông Daniel Stork - Tổng lãnh sự Hà Lan tại TP HCM chia sẻ tại triển lãm “Những khung hình về biến đổi khí hậu”: “Đây không phải là những bức ảnh mang lại sự hứng thú khi chiêm ngưỡng, mà lại là những bức ảnh khá buồn, thể hiện rất rõ những sự thật tàn khốc do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu mang tới. Vì thế, chúng tôi nghĩ việc tổ chức những sự kiện như thế này là rất quan trọng để nâng cao nhận thức trong cộng đồng, đặc biệt là giới trẻ”.

Á hậu Thế giới Việt Nam 2022 - Lê Nguyễn Bảo Ngọc chia sẻ: “Là người con của Đồng bằng sông Cửu Long, tôi cảm thấy hết sức lo lắng khi nơi tôi ở đang bị ảnh hưởng nặng nề từ biến đổi khí hậu. Tôi mong mọi người dân sẽ cùng chung tay thực hiện các giải pháp bảo vệ môi trường để nơi chúng ta sống trở nên tốt đẹp hơn”.

Tại cuộc họp báo Chương trình “Nghệ thuật vì khí hậu - Hạ Long 2025” do Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp một số công ty tổ chức tại Hà Nội, bà Sophie Maysonnave, Tham tán Hợp tác và Hoạt động Văn hóa, Giám đốc Viện Pháp tại Việt Nam (Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam) cho biết: “Đây là chương trình chúng tôi kỳ vọng nhiều vào đóng góp tích cực cho vấn đề biến đổi khí hậu và thay đổi nhận thức của người dân với vấn đề này. Qua chương trình này, chúng tôi mong muốn truyền tải giá trị văn hóa, khí hậu, kinh tế tới nhiều người hơn".

Các sự kiện được tổ chức với mong muốn sự ủng hộ, chung tay hành động của các doanh nghiệp, đối tác trong nước và quốc tế sẽ truyền cảm hứng cho các bạn trẻ và cộng đồng tích cực tham gia vào các hoạt động góp phần giảm thiểu vấn đề ô nhiễm môi trường. Mọi người dân hiểu được thách thức, hậu quả to lớn mà nhân loại phải đối mặt từ biến đổi khí hậu. Từ đó, mỗi người sẽ nhận thức được mức độ nghiêm trọng chưa từng có và cùng nhau đoàn kết, thay đổi hành động để bảo vệ Trái đất.

Ô nhiễm không khí gây ra khoảng 7 triệu ca tử vong trên toàn cầu mỗi năm và ít nhất 70.000 ca tử vong mỗi năm ở Việt Nam, khiến cho tuổi thọ trung bình bị rút ngắn 1,4 năm. Ô nhiễm không khí là mối nguy hiểm cho sức khỏe và điều này cũng là tin xấu đối với cộng đồng, xã hội và nền kinh tế Việt Nam. Ô nhiễm không khí làm giảm năng suất của người lao động, tác động tiêu cực đến năng suất cây trồng và chăn nuôi, giảm doanh thu du lịch trong nước và quốc tế cũng như đầu tư quốc tế và gây thiệt hại cho các công trình di sản do mưa axit, làm suy thoái hệ sinh thái và đa dạng sinh học. Ngân hàng Thế giới ước tính ô nhiễm không khí gây ra thiệt hại về xã hội và kinh tế cho Việt Nam, bao gồm cả tử vong sớm và bệnh tật, lên đến hơn 13 tỷ USD mỗi năm, chưa bao gồm chi phí làm sạch trong tương lai. Con số này tương đương với 4% tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của đất nước.

Thùy Dương