Phê duyệt Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm

Xây dựng và phát triển Thủ đô "Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc"

Theo Quyết định, phạm vi quy hoạch gồm toàn bộ địa giới hành chính Thủ đô Hà Nội, với 126 đơn vị hành chính cấp xã (51 phường, 75 xã). Quy mô lập quy hoạch là khoảng 3.359,84 km2 (335.984 ha). Quy mô dân số, giai đoạn đến năm 2035, dự báo khoảng 14 - 15 triệu người; giai đoạn đến năm 2045 dự báo khoảng 15 - 16 triệu người; giai đoạn đến năm 2065 dự báo khoảng 17 - 19 triệu người; giai đoạn dài hạn đến năm 2085 và xa hơn, cơ bản giữ ổn định, khống chế quy mô dân số tối đa không quá 20 triệu người; đảm bảo quy chuẩn về mật độ dân số.

Quy mô đất đai, đến năm 2035, tỷ lệ đất xây dựng đô thị chiếm khoảng 40% - 45% tổng diện tích tự nhiên. Đến năm 2045, nâng tỷ lệ đất xây dựng đô thị lên khoảng 45% - 50% tổng diện tích tự nhiên, phát triển theo mô hình “nén – xanh”. Đến năm 2065, tỷ lệ đất xây dựng đô thị chiếm khoảng 55% - 60% tổng diện tích tự nhiên. Phần quỹ đất còn lại được bảo vệ nghiêm ngặt để duy trì tỷ lệ rừng, phát triển rừng và cấu trúc hành lang xanh của Thủ đô.

Đến năm 2085 và xa hơn, giữ phát triển ổn định; tập trung hoàn thiện, hoàn chỉnh, nâng cao chất lượng theo cấu trúc quy hoạch được duyệt.

Quy hoạch được xây dựng với quan điểm xây dựng và phát triển Thủ đô "Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc"; lấy con người làm trung tâm, chủ thể, mục tiêu và động lực của phát triển. Đặt văn hoá ở vị trí trung tâm của chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, "Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo" là giá trị cốt lõi xuyên suốt, nguồn lực nội sinh và sức mạnh mềm, nền tảng hình thành bản lĩnh, trí tuệ và động lực phát triển.

Phát triển Thủ đô nhanh, bền vững, thông minh, hiện đại, bao trùm gắn với chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn, thích ứng với biến đổi khí hậu; giữ vững quốc phòng, an ninh, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội.

Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, ổn định theo không gian phát triển mở, cấu trúc đô thị "đa tầng, đa lớp, đa cực, đa trung tâm", lấy Sông Hồng làm trục cảnh quan sinh thái - văn hoá chủ đạo; gắn kết chặt chẽ với vùng Thủ đô, vùng đồng bằng Sông Hồng, vùng Trung du và miền núi phía Bắc và các hành lang kinh tế quốc gia, quốc tế.

Bảo vệ môi trường, bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học, chủ động ứng phó với thiên tai và biến đổi khí hậu; Phát triển theo hướng phù hợp điều kiện tự nhiên và sử dụng hiệu quả tài nguyên. Thủ đô đóng vai trò điều phối trung tâm kiểm soát các vấn đề ô nhiễm môi trường vùng.

Quy hoạch xác định rõ các mục tiêu tổng quát cũng như các mục tiêu cụ thể cho từng mốc thời gian cùng các nhiệm vụ trọng tâm và đột phá chiến lược cho sự phát triển của Thủ đô.

Triển khai dự án thí điểm “Hồi sinh các dòng sông”

Về các đột phá chiến lược, Quy hoạch xác định rõ đột phá về thể chế, phân quyền và vai trò điều phối Vùng Thủ đô. Theo đó, cụ thể hóa các nghị quyết của Trung ương về phát triển Thủ đô và Luật Thủ đô bằng hệ thống văn bản, chương trình, dự án đồng bộ, thống nhất.

Phối hợp các địa phương trong vùng Thủ đô, vùng đồng bằng Sông Hồng, vùng Trung du và miền núi phía Bắc đầu tư, quản lý dự án liên kết, phát triển vùng; đồng thời giữ vai trò điều phối trong cơ chế phối hợp vùng Thủ đô về khai thác tài nguyên khoáng sản; quản lý môi trường, nguồn nước; xử lý ô nhiễm không khí, ô nhiễm nguồn nước…

Đổi mới mô hình quản trị đô thị theo hướng tinh gọn, tăng tính tự chủ và năng lực điều hành; hoàn thiện cơ chế quản lý đặc thù đối với các không gian chức năng đặc biệt. Xây dựng chính quyền số, chính quyền phục vụ dựa trên dữ liệu và kết quả; chuyển mạnh từ “quản lý” sang “kiến tạo - dẫn dắt phát triển”, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm của hệ thống quản trị.

Đột phá về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số bao gồm các nội dung tích hợp khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong mọi chiến lược, quy hoạch, chương trình và dự án phát triển của Thủ đô, giải quyết hiệu quả các điểm nghẽn đô thị. Hình thành hệ sinh thái khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo mạnh của Thủ đô.

Xây dựng Khu Công nghệ cao Hoà Lạc làm hạt nhân nghiên cứu - phát triển (R&D), thí điểm cơ chế, chính sách, công nghệ mới, áp dụng thử nghiệm có kiểm soát công nghệ, quy trình, giải pháp, sản phẩm, dịch vụ, mô hình kinh doanh mới, đào tạo nhân tài và khởi nguồn ý tưởng mới cho Thủ đô và quốc gia.

Đột phá về phát triển không gian, hạ tầng chiến lược: Xác lập không gian phát triển Thủ đô bao gồm các cực tăng trưởng, các trung tâm lớn và các trục động lực. Đẩy mạnh tái cấu trúc đô thị, giải phóng nguồn lực về đất đai và kiến tạo giá trị mới. Xây dựng tiêu chuẩn, quy chuẩn chung đối với các công trình hạ tầng liên vùng.

Ưu tiên tập trung đầu tư phát triển hạ tầng giao thông, nhất là hệ thống đường sắt, đường bộ, cầu qua sông; hạ tầng số, hạ tầng dữ liệu và hạ tầng khoa học công nghệ. Hình thành và phát triển các mô hình đặc thù: trung tâm hành chính - kinh tế đặc biệt; trung tâm kinh tế (CBD); trung tâm tài chính; trung tâm khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo gắn với giáo dục, đào tạo và y tế chất lượng cao; các khu kinh tế tự do, khu thương mại tự do gắn với sân bay, bến cảng, đường sắt; “Thung lũng công nghệ”.

Một đột phá chiến lược quan trọng khác là triển khai dự án thí điểm “Hồi sinh các dòng sông” theo mô hình hạ tầng tích hợp đa năng. Theo đó, xây dựng hệ thống bể chứa ngầm đa năng để tách nước thải triệt để đầu nguồn và xóa bỏ úng ngập; kết hợp mở rộng đường ven sông và chỉnh trang cảnh quan để hóa giải ùn tắc, kiến tạo trục không gian xanh bền vững cho Thủ đô.

Về nội dung, quy hoạch xác định mô hình, cấu trúc và định hướng tổ chức không gian phát triển đô thị và nông thôn của Thủ đô. Trong đó, cấu trúc Vùng đô thị Hà Nội phát triển theo mô hình "Chùm đô thị hướng tâm", trong đó Hà Nội là Đô thị trung tâm hạt nhân, đầu não, đóng vai trò kết nối vùng và liên vùng quốc tế. Các đô thị thuộc tỉnh xung quanh là hệ thống đô thị vệ tinh và đối trọng, được phân vai chức năng rõ ràng để hỗ trợ, chia sẻ áp lực và tạo động lực phát triển chung cho cả vùng.

Về cấu trúc khung không gian theo các trục giao thông vành đai và các trục hướng tâm, Quy hoạch định hình cấu trúc không gian bao gồm 9 Cực phát triển, 9 Trung tâm lớn và 9 Trục động lực; trong đó các trục động lực (bao gồm hệ thống vành đai liên vùng và các cao tốc hướng tâm) đóng vai trò là “xương sống” kỹ thuật, kết nối trực tiếp các cực tăng trưởng với khu vực trung tâm và mạng lưới liên kết Vùng Thủ đô, xác lập hệ sinh thái không gian kinh tế đô thị bền vững.