Ta dễ nhận ra lỗi của người khác, nhưng lại rất khó quay về soi chiếu chính mình. Câu hỏi “sửa mình hay sửa người?” vì thế không chỉ là một lựa chọn đạo đức, mà là một hướng đi căn bản trong cách con người đối diện với khổ đau.
 |
| Ta tốt người sẽ tốt theo. |
Sửa người dường như dễ hơn. Bởi nó cho ta cảm giác mình đúng, mình đứng ở vị thế phán xét. Khi chỉ ra lỗi của người khác, cái tôi được củng cố, và ta tạm thời tránh né việc đối diện với những bất toàn của chính mình. Nhưng càng cố sửa người, ta càng bất lực. Bởi người khác có thế giới nội tâm riêng, thói quen riêng, nghiệp riêng. Không ai có thể bị thay đổi bằng mệnh lệnh, chỉ trích hay áp đặt. Cố sửa người thường dẫn đến tranh cãi, oán giận và đổ vỡ quan hệ, bởi người bị “sửa” cảm thấy bị phủ nhận và không được tôn trọng.
Sửa mình thì khác. Đó là con đường khó hơn, nhưng thực tế hơn. Khi quay về sửa mình, ta không còn tiêu hao năng lượng vào việc kiểm soát điều không thuộc về mình, mà tập trung vào điều ta có thể làm chủ: thân, khẩu và ý của chính mình. Sửa mình không phải là tự trách hay tự ti, mà là khả năng nhận diện những phản ứng bất thiện trong tâm, như sân hận, cố chấp, hơn thua, và từng bước chuyển hóa chúng. Khi một người thay đổi từ bên trong, cách họ nói năng, hành xử và hiện diện cũng thay đổi theo, và điều đó tự nhiên tạo ảnh hưởng đến người khác.
Trong giáo lý nhà Phật, Đức Phật dạy rằng mỗi người là chủ nhân của nghiệp mình tạo. Không ai có thể tu thay, giác ngộ thay, hay chịu quả thay cho người khác. Vì vậy, sửa mình chính là con đường phù hợp với quy luật nhân quả. Khi ta gieo nhân thiện nơi chính mình, quả lành sẽ trổ trước hết trong tâm: sự nhẹ nhõm, an ổn, ít xung đột hơn. Từ đó, môi trường xung quanh cũng dần đổi khác.
Điều nghịch lý là khi ta thôi cố sửa người, mối quan hệ lại có cơ hội được chữa lành. Một người biết lắng nghe, biết nhận lỗi, biết điều chỉnh bản thân thường khiến người đối diện tự soi lại chính mình. Sự thay đổi không đến từ áp lực, mà từ sự gợi mở. Không phải bằng lời khuyên dạy, mà bằng cách sống. Đó là sức mạnh thầm lặng của việc sửa mình.
Tuy nhiên, sửa mình không có nghĩa là cam chịu hay bỏ qua mọi sai trái. Có những tình huống cần góp ý, cần nói rõ ranh giới, cần bảo vệ điều đúng. Nhưng khác với việc “sửa người” bằng phán xét, việc góp ý xuất phát từ sự tỉnh táo và thiện chí sẽ không mang theo hận thù. Khi tâm mình đủ lắng, lời nói sẽ bớt làm tổn thương, và người nghe cũng dễ tiếp nhận hơn.
Câu hỏi “sửa mình hay sửa người?” không đòi hỏi một câu trả lời cực đoan. Nhưng nếu phải chọn một điểm khởi đầu, thì luôn là sửa mình. Bởi chỉ khi ta thay đổi cách nhìn, cách nghĩ và cách sống của chính mình, thế giới quanh ta mới có cơ hội đổi thay. Sửa người là mong điều khiển ngoại cảnh. Sửa mình là học cách làm chủ nội tâm. Và trong hành trình sống an lành, con đường thứ hai, dù chậm, nhưng bền vững hơn nhiều.
Theo dõi chúng tôi trên:
PLM - Hình ảnh những chiếc thuyền nhôm chở học sinh cùng người dân ở thôn Đồng Phú, xã Tuyên Phú, tỉnh Quảng Trị vượt sông Gianh giữa lúc nước lũ dâng cao, chảy xiết vào chiều ngày 9/11/2026, được đăng tải trên một số nền tảng mạng xã hội khiến nhiều người thót tim, lo lắng.
(PLM) - 80 năm kể từ ngày bản Hiến pháp đầu tiên được thông qua, tinh thần xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân tiếp tục được kế thừa và phát huy. Với ý nghĩa lan tỏa sâu rộng trong toàn xã hội tinh thần thượng tôn Hiến pháp và pháp luật, ngày 9/11 đã dần trở thành ngày hội của toàn dân, tạo nét đẹp văn hóa “sống và làm việc theo Hiến pháp, pháp luật”. Để đất nước vươn mình phát triển mạnh mẽ, với bản lĩnh cùng kinh nghiệm quý báu trong xây dựng, thi hành pháp luật thời gian vừa qua, cùng sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, sự ủng hộ của toàn dân, nhất định chúng ta sẽ thành công trong đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật, đưa đất nước vững bước vào kỷ nguyên phát triển mới, vì một Việt Nam hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh và hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội.
(PLM) - Bộ trưởng GD&ĐT Hoàng Minh Sơn thăm, chúc mừng Bộ Tư pháp nhân Ngày Pháp luật Việt Nam, nhấn mạnh đổi mới tư duy xây dựng pháp luật và tăng cường giáo dục pháp luật từ nhà trường đến xã hội.
PLM - Sáng ngày 8/11, tại Bộ Tư pháp đã diễn ra Lễ hưởng ứng Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 2026. Tại buổi lễ, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu và Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng đã trao Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ và chứng nhận Gương sáng pháp luật năm 2026 cho các tập thể, cá nhân xuất sắc. Ban Tổ chức cũng đã tiến hành trao giải Cuộc thi trực tuyến “Tìm hiểu Hiến pháp và pháp luật” trên Cổng Pháp luật Quốc gia. Đây là hoạt động thiết thực nhằm biểu dương những điển hình tiên tiến đại diện cho các ngành, các cấp và địa phương; qua đó cổ vũ, lan tỏa tinh thần thượng tôn Hiến pháp và pháp luật trong toàn xã hội.
PLM - Sáng ngày 7/11, tại hội trường Bộ Tư pháp đã diễn ra lễ tổng duyệt cấp Quốc gia hưởng ứng ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 2026. Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc dự và chủ trì lễ tổng duyệt. Ngày mai 8/11, lễ hưởng ứng Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 2026 sẽ được Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật Trung ương tổ chức tại hội trường Bộ Tư pháp.
Lực lượng bộ đội biên phòng Quảng Trị vừa kịp thời tiếp cận, hỗ trợ một ngư dân bị thủng dạ dày khi đang đánh bắt hải sản trên biển vào bờ cấp cứu.
Cơ quan Công an phường Lào Cai đang tiến hành xác minh, xử lý vụ việc một nữ tài xế ô tô có hành vi chèn ép và va chạm với xe máy điện do một phụ nữ đang mang thai điều khiển trên đường phố.
Tuyến đường 15km với tổng mức đầu tư 225 tỷ đồng vừa chính thức khởi công, mở ra trục giao thông huyết mạch kết nối dòng máu ruột thịt và góp phần bảo tồn giống nòi cho đồng bào dân tộc Chứt giữa hai bản Cà Xen (Quảng Trị) và Rào Tre (Hà Tĩnh).
PLM-Theo phản ánh của người dân và ghi nhận của phóng viên thì bến thuỷ nội địa thuộc tổ dân phố Nghè, phường Lục Nam, thành phố Bắc Ninh hoạt động có dấu hiệu trái phép gây bụi, khiến nhiều đoạn đường bị hư hỏng ảnh hưởng đến môi trường và đời sống sinh hoạt của người dân đồng thời tiềm ẩn nguy cơ xảy ra tai nạn giao thông.
PLM - Về xã Hưng Đạo hôm nay, bất kỳ ai cũng ấn tượng bởi một diện mạo nông thôn tươi mới, trong lành và tràn đầy sức sống. Những con đường bê tông rộng mở, rợp bóng cây xanh, hệ thống đèn đường chiếu sáng đến tận từng ngõ xóm cùng những dải hoa rực rỡ sắc màu… đó không chỉ là sự thay đổi về cảnh quan, mà là minh chứng cho một nếp sống văn minh đang hiện hữu trong từng gia đình
