Thủ tướng yêu cầu triển khai cấp bách biện pháp phòng cháy, chữa cháy rừng

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng vừa ký Công điện số 43/CĐ-TTg ngày 25/6/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc quyết liệt triển khai các biện pháp cấp bách về phòng cháy, chữa cháy rừng.

25 vụ cháy rừng đã xảy ra từ đầu tháng 6 tới nay

Hiện nay, tình trạng nắng nóng đang diễn ra gay gắt tại các tỉnh khu vực Bắc bộ và Trung bộ, các khu rừng luôn ở cấp cảnh báo cháy rừng cấp V - cấp cực kỳ nguy hiểm (cấp cao nhất trong khung 5 cấp cảnh báo cháy rừng).

Theo tổng hợp báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, từ đầu tháng 6 năm 2026 đến nay, do nắng nóng, đã xảy ra liên tiếp 25 vụ cháy rừng, làm thiệt hại hơn 90 ha rừng các loại tại các tỉnh: Ninh Bình, Nghệ An, Hà Tĩnh, Phú Thọ, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế, Quảng Ngãi…., đặc biệt là vụ cháy rừng xảy ra tại xã Thiên Nhẫn và xã Vạn An (xã Khánh Sơn, huyện Nam Đàn cũ, tỉnh Nghệ An) từ ngày 21 - 23 tháng 6 năm 2026, địa phương đã phải huy động gần 1.000 người tham gia chữa cháy rừng.

Theo thông tin từ cơ quan chuyên môn thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, dự báo hiện tượng El Nino khả năng xuất hiện từ cuối tháng 6, kéo theo nguy cơ nắng nóng cực đoan, bão dị thường và hạn hán diện rộng, khả năng xuất hiện nhiều kỷ lục về nhiệt độ cao nhất tuyệt đối, nhiệt độ trên phạm vi cả nước sẽ tiếp tục cao hơn 0,5 - 1,5°C, tổng lượng mưa ở các khu vực tiếp tục có xu hướng thấp hơn từ 10 - 25% so với trung bình nhiều năm.

Một số địa phương từ Thanh Hóa đến Quảng Ngãi có thể ghi nhận nhiệt độ trên 40 độ C, trong những ngày tới nắng nóng diện rộng tiếp tục xảy ra tại Bắc Bộ và Trung Bộ, không ngoại trừ khả năng xuất hiện nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt, nguy cơ xảy ra cháy rừng ở nhiều nơi là rất cao, gây thiệt hại về rừng, môi trường, ảnh hưởng đến sức khỏe, tài sản, tính mạng và đời sống của người dân.

Ứng trực 24/24 giờ, kiểm soát chặt việc sử dụng lửa

Để chủ động phòng cháy, chữa cháy rừng, giảm thiểu thiệt hại do cháy rừng gây ra, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố chịu trách nhiệm về công tác phòng cháy, chữa cháy rừng trên địa bàn.

Các địa phương phải chỉ đạo UBND cấp xã và các cơ quan chức năng bám sát tình hình, thực hiện nghiêm trách nhiệm quản lý về phòng cháy, chữa cháy rừng; tăng cường kiểm tra, giám sát; triển khai kịp thời, hiệu quả công tác phòng cháy, chữa cháy rừng theo phương châm “bốn tại chỗ”. Tuyệt đối không được lơ là, chủ quan, mất cảnh giác, coi phòng cháy, chữa cháy rừng là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt.

Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố phải chỉ đạo phân công lực lượng ứng trực 24/24 giờ theo quy định; thường xuyên kiểm tra, đôn đốc, hướng dẫn và kiểm soát việc sử dụng lửa trong rừng và gần rừng của người dân, nhất là hoạt động đốt nương làm rẫy và xử lý thực bì. Đồng thời rà soát, hoàn thiện phương án ứng phó với từng loại cháy rừng có thể xảy ra trên địa bàn; không để bị động, bất ngờ khi có tình huống cháy rừng; kịp thời phát hiện điểm cháy, huy động lực lượng tham gia chữa cháy và dập tắt cháy rừng, không để xảy ra cháy lớn.

Thủ tướng cũng yêu cầu các địa phương có phương án sẵn sàng, chủ động di dời dân ra khỏi khu vực nguy hiểm khi cần thiết, bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản của nhân dân, Nhà nước. Đồng thời, chủ động bố trí phương tiện, vật tư, kinh phí từ ngân sách địa phương, bao gồm cả dự phòng ngân sách địa phương, kết hợp với ngân sách trung ương hỗ trợ và các nguồn lực hợp pháp khác để triển khai công tác phòng cháy, chữa cháy rừng, khắc phục kịp thời hậu quả cháy rừng theo quy định.

Xử lý nghiêm tổ chức, cá nhân vi phạm

Thủ tướng yêu cầu các địa phương tiếp tục thực hiện hiệu quả Đề án nâng cao năng lực cho lực lượng kiểm lâm trong công tác quản lý, bảo vệ rừng và phòng cháy, chữa cháy rừng giai đoạn 2021 - 2030, được phê duyệt tại Quyết định số 177/QĐ-TTg ngày 10/2/2022.

Những khó khăn, vướng mắc phải được kịp thời báo cáo Bộ Nông nghiệp và Môi trường để tổng hợp, xử lý theo thẩm quyền và quy định của pháp luật. Các địa phương cũng tổng hợp, đề xuất hỗ trợ từ ngân sách trung ương cho công tác bảo vệ và phát triển rừng, gửi Bộ Tài chính, Bộ Nông nghiệp và Môi trường theo quy định.

Cùng với đó, các địa phương phải tăng cường tuyên truyền, giáo dục nâng cao ý thức, trách nhiệm trong công tác phòng cháy, chữa cháy rừng; điều tra làm rõ nguyên nhân, đối tượng gây cháy rừng; xử lý nghiêm tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm và trách nhiệm quản lý của người đứng đầu khi để xảy ra cháy rừng; kịp thời biểu dương, khen thưởng cá nhân, tổ chức làm tốt công tác phòng cháy, chữa cháy rừng và tích cực tham gia phòng cháy, chữa cháy rừng.

Thủ tướng yêu cầu thường xuyên theo dõi thông tin dự báo, cảnh báo nguy cơ nắng nóng, nguy cơ cháy rừng trên các bản tin của Đài Truyền hình Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia và trang tin của Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm; kịp thời thông tin, báo cáo ngay khi xảy ra cháy rừng để phối hợp chỉ đạo và huy động lực lượng chữa cháy rừng từ các địa phương khác khi cần thiết.

Bộ, ngành sẵn sàng hỗ trợ địa phương chữa cháy rừng

Thủ tướng giao Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường chỉ đạo duy trì dự báo, cảnh báo nguy cơ cháy rừng để thông tin kịp thời trên các phương tiện thông tin đại chúng và các kênh liên lạc chỉ đạo, điều hành trên phạm vi toàn quốc; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong phòng cháy, chữa cháy rừng.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, nhất là các vùng trọng điểm có nguy cơ cao xảy ra cháy rừng; sẵn sàng hỗ trợ địa phương về lực lượng, trang thiết bị chữa cháy, thông tin điểm cháy và công tác chỉ huy khi có cháy rừng lớn xảy ra.

Bộ này cũng được giao duy trì chế độ thường trực công tác phòng cháy, chữa cháy rừng theo quy định; bảo đảm chất lượng công tác dự báo, kịp thời cung cấp thông tin về thời tiết và hiện tượng thời tiết cực đoan đến các cơ quan liên quan và người dân.

Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổng hợp nhu cầu hỗ trợ kinh phí bảo vệ, phòng cháy, chữa cháy rừng từ ngân sách trung ương, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Bộ Công Thương chỉ đạo ngành điện và Tập đoàn Điện lực Việt Nam chủ trì, phối hợp với chính quyền địa phương và các cơ quan liên quan bảo đảm an toàn tuyệt đối hệ thống điện quốc gia, không để xảy ra sự cố về truyền tải, cung cấp điện phục vụ sản xuất và đời sống người dân.

Bộ Quốc phòng, Bộ Công an chủ động phương án hỗ trợ chữa cháy rừng trên địa bàn các đơn vị đóng quân; sẵn sàng huy động lực lượng, phương tiện chữa cháy rừng khi có yêu cầu.

Văn phòng Chính phủ được giao theo dõi, đôn đốc việc thực hiện Công điện; phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường kịp thời báo cáo Thủ tướng Chính phủ những vấn đề vượt thẩm quyền.