Các trường hợp này đều có con và tài sản chung với nhau nhưng không ràng buộc nhau bởi thủ tục pháp lý nào. Nhiều trường hợp từ Lào sang Việt Nam làm ăn, lập gia đình, sinh con đã lâu nhưng đến nay vẫn chưa nhập quốc tịch hay đăng ký kết hôn.
Theo thống kê của Phòng Tư pháp huyện, hiện trên địa bàn huyện có 327 người không quốc tịch, người chưa xác định quốc tịch; 427 trẻ em là con của công dân Việt Nam với người nước ngoài. Riêng xã Tân Lập hiện có 23 người không quốc tịch, chưa xác định quốc tịch; 36 trẻ là con của công dân Việt Nam với người nước ngoài.
Trường hợp anh Hồ Ai My (SN 1977, người Lào) là một ví dụ. Anh My về bản Bù, xã Tân Lập, lấy vợ từ 1999, đã có với nhau 6 người con, 3 con lớn đã lập gia đình, nhưng hai người vẫn chưa được pháp luật công nhận là vợ chồng.
Hay trường hợp chị Hồ Thị Chêng (SN 1996, người Lào) theo chồng về làm dâu ở bản Bù, xã Tân Lập, đến nay đã 10 năm, đã có 3 mặt con, vẫn chưa làm thủ tục đăng ký kết hôn.
Thực tế, nhiều cặp vợ chồng là người Việt Nam và người Lào không biết mình vi phạm pháp luật, là hôn nhân không hợp pháp, chỉ đến khi làm những thủ tục khám chữa bệnh hay học hành của con cái mới hiểu. Một vấn đề khác, vì không đăng ký kết hôn nên cuộc sống những cặp vợ chồng này ít ràng buộc hơn, yêu thì có thể đến với nhau sinh con đẻ cái, nhưng cũng có thể dễ dàng “dứt áo ra đi”.
Ông Nguyễn Văn Nhuận, Phó Bí thư Đảng uỷ, Chủ tịch UBND xã Tân Lập, cho hay: Nhiều lần chính quyền xã đã đến tận nhà vận động những cặp vợ chồng này đi làm giấy đăng ký kết hôn nhưng có khi họ không chịu đi, mà chính quyền xã không thể ép buộc.
Do quyền lợi công dân chưa được thực hiện đầy đủ, nhiều hệ lụy xảy ra với những cuộc hôn nhân vi phạm này như việc thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân trong bầu cử; tranh chấp tài sản, con cái khi hôn nhân đổ vỡ; thực hiện các chính sách về y tế, học tập… không được đảm bảo.
Phần lớn các hộ dân di cư tự do và hôn nhân không giá thú hiện sinh sống ở các xã biên giới Việt - Lào đều có hoàn cảnh kinh tế khó khăn do không có hộ khẩu, thiếu đất sản xuất, việc học tập của con em gặp nhiều trở ngại. Đây cũng là một vấn đề gây khó khăn với công tác quản lý nhân hộ khẩu, Chủ tịch xã Nguyễn Văn Nhuận cho biết thêm.
Ông Lê Phước, Trưởng Phòng Tư pháp huyện Hướng Hoá cho biết, thời gian qua, UBND huyện đã chỉ đạo các xã tăng cường công tác tuyên truyền cho người dân về Luật Hôn nhân và Gia đình, đặc biệt là những điều quy định với hôn nhân có yếu tố nước ngoài; vận động người dân thực hiện đầy đủ các thủ tục pháp lý trước khi cưới để đảm bảo quyền lợi công dân; đồng thời yêu cầu các cặp vợ chồng Việt - Lào ký cam kết phải chấp hành theo đúng quy định của pháp luật khi sinh sống tại địa phương.
Trong năm 2019 và 2020, UBND huyện chỉ đạo Phòng Tư pháp huyện phối hợp đoàn Sở Tư pháp hoàn thành việc trao quyết định nhập quốc tịch cho các trường hợp di cư tự do và kết hôn không giá thú. Đồng thời chỉ đạo Công an huyện, cơ quan liên quan, UBND các xã, thị trấn biên giới thực hiện việc đăng ký hộ khẩu, cấp giấy tờ tùy thân, đăng ký hộ tịch như khai sinh, đăng ký kết hôn, cấp thẻ BHYT, giao quyền sử dụng đất và các chế độ chính sách khác… kịp thời cho công dân nhằm đảm bảo ổn định cuộc sống định cư lâu dài.
Tuy nhiên, nhiều trường hợp đối tượng kết hôn hai bên biên giới chưa đủ tuổi (tảo hôn), UBND xã không cấp giấy chứng nhận kết hôn, nhưng họ vẫn chung sống với nhau như vợ chồng, sau đó sinh con và làm thủ tục khai sinh… Ngoài ra, trong quá trình lấy lời khai có một số hộ khai thiếu trung thực, có người đã lấy vợ lập gia đình ở Lào nhưng về Việt Nam lấy vợ khác, cần xác minh lại nước bạn Lào...
Còn một số vướng mắc là công tác phối hợp giữa một số xã, thị trấn chưa chặt chẽ nên việc rà soát, cung cấp thông tin của công dân còn mất nhiều thời gian rà soát. Số lượng dân di cư và kết hôn không giá thú vẫn xảy ra do đặc thù dân cư hai bên biên giới có quan hệ họ hàng, thân tộc từ lâu, trình độ nhận thức về pháp luật còn thấp, điều kiện kinh tế chưa phát triển. Vì vậy, vấn đề dân di cư tự do, kết hôn không giá thú phát sinh từ 2014 đến nay trên địa bàn chưa được phê duyệt để nhập quốc tịch hiện rất khó khăn.
Theo cán bộ địa phương, ngành chức năng cần có chính sách cho người di cư tự do, đã sinh sống ổn định tại Việt Nam được đăng ký tạm trú hoặc nhập hộ khẩu, giải quyết việc xin nhập quốc tịch để giúp họ thực hiện các quyền và nghĩa vụ liên quan.
Để hạn chế trường hợp nam nữ Việt - Lào chung sống như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn, các cấp chính quyền cần phối hợp làm tốt công tác tuyên truyền pháp luật, các quy định về đăng ký kết hôn ở khu vực biên giới; chủ động nắm tình hình nội - ngoại biên, tư tưởng, nguyện vọng số cư dân, nắm được thực trạng vi phạm, có biện pháp đồng bộ để giải quyết vừa đúng luật, vừa mang tính nhân đạo, bảo vệ mối đoàn kết hữu nghị Việt - Lào và quyền con người.
Theo dõi chúng tôi trên:
PLM - Tối 15/8, Công an thành phố Hà Nội phối hợp với Nhà hát Ca Múa Nhạc Quốc gia Việt Nam và Nhà hát Kịch Hà Nội tổ chức Chương trình nghệ thuật chính luận “81 Mùa Bình yên,” hướng tới kỷ niệm 81 năm Ngày truyền thống Công an Nhân dân Việt Nam (19/8/1945-19/8/2026), 21 năm Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945-2/9/2026).
Theo phản ánh của người dân và ghi nhận của phóng viên chiều ngày 12/8, đơn vị thi công dự án cải tạo hạ tầng vỉa hè, đường giao thông, vườn hoa khu đô thị Đền Lừ 1, Đền Lừ 2 thuộc phường Tương Mai tiếp tục đổ trạc thải có dấu hiệu trái phép cùng với đó nhiều hạng mục được triển khai xây dựng có dấu hiệu chưa đúng với thiết kế.
Bỏ ra số tiền hàng tỷ đồng, còn đi vay lãi thêm để mua đất và đầu tư xây dựng kinh doanh. Ông Hồ Văn Cư (trú tại xã Xuân Ái, tỉnh Lào Cai) chẳng những không được sở hữu đất, mà còn có nguy cơ mất luôn nhà xưởng. Bởi, khi ông Cư vay đủ tiền để rút giấy tờ đất từ ngân hàng về thì chỉ 1 ngày sau chủ đất và người cho ông Cư vay tiền đã thực hiện một hợp đồng chuyển nhượng khác với nhau mà ông Cư lại không hề hay biết, mỗi tháng còn đều đặn trả lãi. Nguyên nhân cũng bắt nguồn từ việc giấy tờ sau khi rút từ ngân hàng về đều được người cho ông Cư vay tiền giữ toàn bộ. Sau đó, việc cho vay tiền cũng được thực hiện thông qua bằng 02 bản hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất mà không phải giấy “vay tiền”… trong đó ông Cư cho biết, 01 giấy là số tiền vay, còn 01 giấy đã bao gồm cả tiền lãi. Đây cũng chính là mấu chốt dẫn tới tranh chấp phức tạp, kéo dài đến nay vẫn chưa được giải quyết dứt điểm.
(PLM) - Liên quan đến những phản ánh của các hộ dân về công tác giải phóng mặt bằng, tái định cư tại dự án Bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị khu di tích Lăng Miếu Triệu Tường (giai đoạn 2), phóng viên Báo Pháp luật Việt Nam đã có buổi làm việc với đại diện Thanh tra tỉnh Thanh Hóa nhằm làm rõ các nội dung mà người dân nhiều lần kiến nghị.
(PLM) - Từ Mộc Châu, tỉnh Sơn La, Công ty Cổ phần Trí tuệ Sinh Việt chính thức đưa Sinh Việt Edu chi nhánh Sơn La vào hoạt động, đánh dấu bước phát triển mới trong định hướng xây dựng hệ sinh thái giáo dục gắn với công nghệ, đào tạo và phát triển con người. Sự kiện được kỳ vọng mở thêm cơ hội tiếp cận các phương thức học tập hiện đại cho học sinh tại địa phương.
(PLM) - Ngày 11/8/2026, tại trường bắn TB2, tỉnh Gia Lai, Quân chủng Phòng không – Không quân đã bước vào ngày đầu tiên của đợt diễn tập bắn, ném bom đạn thật lớn nhất trong năm 2026 với các bài bay ban ngày.
PLM - Nhằm đẩy mạnh kích cầu tiêu dùng, kết nối chuỗi cung cầu nông sản an toàn và nâng cao giá trị thương hiệu hàng Việt, tại Trung tâm Thương mại AEON MALL Hà Đông, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội phối hợp với Tập đoàn AEON Việt Nam chính thức khai mạc Hội chợ Xúc tiến thương mại nông nghiệp, sản phẩm OCOP Hà Nội. Sự kiện là cầu nối quan trọng đưa nông sản chất lượng cao của Việt Nam vươn xa thông qua hệ thống phân phối hiện đại.
(PLM) - Nhiều năm qua, tuyến đường Đồng Bài, đoạn từ đường Thanh Chương đến đường Đồng Cuốn, phố Thành Công, phường Quảng Phú (tỉnh Thanh Hóa) đang trở thành nỗi ám ảnh của người dân nơi đây. Mặt đường xuống cấp nghiêm trọng khiến việc đi lại gặp nhiều khó khăn, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông. Theo thông tin người dân cung cấp, trước khi sáp nhập chính quyền 2 cấp ngày 15/5/2025, UBND TP Thanh Hóa đã ban hành quyết định số 4838/QĐ-UBND phê duyệt dự án “Nâng cấp cải tạo các tuyến đường trên địa bàn phường Quảng Thành, thành phố Thanh Hóa”, nay là phường Quảng Phú, trong đó có tuyến đường Đồng Bài.
(PLM) - Bệnh viện E cứu sống bệnh nhân suy tim nguy kịch bằng kỹ thuật tạo nhịp bó nhánh trái tiên tiến, giúp chức năng tim phục hồi ngoạn mục từ 15–20% lên 60% chỉ sau một tháng.
PLM - Sáng 6-8, tại trụ sở Bộ Quốc phòng, Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng chủ trì lễ đón Ngài Dato' Seri Mohamed Khaled bin Nordin, Bộ trưởng Quốc phòng Malaysia, sang thăm chính thức Việt Nam.
