Giai đoạn 2021 - 2025, trung bình mỗi năm nước ta chịu khoảng 10 - 12 cơn bão và áp thấp nhiệt đới, cùng hàng trăm đợt mưa lớn, lũ lụt, sạt lở đất. Chỉ trong 5 năm, thiên tai đã khiến hơn 1.500 người chết và mất tích, gây thiệt hại kinh tế hàng trăm nghìn tỷ đồng. Nhiều loại hình thiên tai xuất hiện với đặc điểm mới như lũ quét, sạt lở đất ở khu vực miền núi, mưa cực đoan tại đô thị; hạn hán, xâm nhập mặn. Các hiện tượng này thường xảy ra nhanh, phạm vi hẹp nhưng gây hậu quả nghiêm trọng và khó dự báo hơn trước.
Thứ trưởng Bộ NN&MT khẳng định: “Dự báo càng chính xác, cảnh báo càng sớm thì khả năng chủ động ứng phó càng cao. Nhiều thiệt hại có thể giảm đáng kể nếu thông tin được cung cấp kịp thời, đúng đối tượng”.
Trước yêu cầu ngày càng cao, việc ứng dụng công nghệ hiện đại như trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), viễn thám hay mô hình dự báo số độ phân giải cao đang mở ra hướng đi mới cho ngành KTTV. Các công nghệ này giúp nâng cao độ chính xác của dự báo, rút ngắn thời gian xử lý dữ liệu, hỗ trợ phân tích rủi ro và xây dựng các kịch bản ứng phó hiệu quả hơn. Dự báo và cảnh báo sớm chính là “tuyến phòng thủ” đầu tiên, giữ vai trò quyết định trong việc bảo vệ tính mạng người dân, giảm thiểu thiệt hại về tài sản.
Tại Hội thảo, TS. Nguyễn Xuân Hiển (PGĐ Trung tâm Dự báo KTTV quốc gia) cho biết, tại Việt Nam, hàng loạt hiện tượng thiên tai cực đoan đã được ghi nhận. Đợt hạn hán, xâm nhập mặn mùa khô 2019 - 2020 được đánh giá là nghiêm trọng nhất tại Đồng bằng sông Cửu Long. Lũ lịch sử miền Trung năm 2020 với hiện tượng “bão chồng bão, lũ chồng lũ” gây thiệt hại nặng nề trên diện rộng.
Năm 2025 cũng ghi nhận số lượng bão và áp thấp nhiệt đới hoạt động trên biển Đông ở mức cao kỷ lục, cùng nhiều hiện tượng cực đoan như lượng mưa ngày tại trạm Bạch Mã (TP Huế) lên tới 1.740mm và lũ lớn xảy ra đồng thời trên 21 hệ thống sông. Những diễn biến này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải nâng cao năng lực dự báo và cảnh báo sớm nhằm giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản.
Theo TS. Hiển, hệ thống dự báo KTTV của Việt Nam đã có nhiều bước tiến đáng kể. Các mô hình dự báo số trị vận hành trên siêu máy tính cho phép cung cấp dữ liệu chi tiết tới lưới 3x3km; dự báo bão được thực hiện bằng tổ hợp nhiều mô hình toàn cầu và khu vực, kết hợp công nghệ đồng hóa dữ liệu. AI đang được ứng dụng sâu rộng trong dự báo thiên tai. Các mô hình học máy giúp cải thiện dự báo cường độ bão từ 10 - 20% trong ngắn hạn; hệ thống nhận dạng bão tự động từ dữ liệu vệ tinh đạt độ chính xác trên 90%.
Trong dự báo dông, lốc, hệ thống tích hợp dữ liệu từ vệ tinh, radar, định vị sét và trạm đo mưa có thể cảnh báo sớm trước 30 - 180 phút với độ chính xác 70 - 90%. Các nền tảng cảnh báo lũ quét, sạt lở đất cũng đã được triển khai theo thời gian thực, cập nhật đến cấp xã.
Công tác dự báo thủy văn được cải thiện rõ rệt, với khả năng dự báo lũ trên các sông Bắc Bộ, Trung Bộ từ 12 - 48 giờ, Nam Bộ đến 5 ngày; cảnh báo sớm có thể đạt 2 - 4 ngày, thậm chí tới 10 ngày ở khu vực Nam Bộ.
Tuy nhiên, công tác dự báo vẫn còn một số hạn chế như độ chính xác dự báo mưa lớn còn thấp; dự báo cường độ bão chưa có nhiều cải thiện trong thời gian dài; thời gian dự báo đỉnh lũ còn ngắn. Việc cảnh báo lũ quét, sạt lở đất đến từng vị trí cụ thể vẫn gặp khó khăn do thiếu dữ liệu quan trắc địa chất và địa hình theo thời gian thực. Bên cạnh đó, hạ tầng dữ liệu, mạng lưới quan trắc và nguồn nhân lực khoa học, công nghệ chưa đáp ứng yêu cầu; cơ chế tài chính và chính sách thu hút nguồn lực cho nghiên cứu, ứng dụng công nghệ còn hạn chế.
Theo định hướng của Bộ NN&MT, chuyển đổi số trong lĩnh vực KTTV sẽ được đẩy mạnh thông qua việc xây dựng cơ sở dữ liệu lớn, hiện đại hóa hệ thống quan trắc, phát triển nền tảng cảnh báo sớm đa thiên tai và tăng cường chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan, tổ chức. “Một trong những yêu cầu then chốt là đưa thông tin dự báo, cảnh báo đến người dân nhanh nhất, dễ tiếp cận nhất thông qua các nền tảng số, thiết bị di động và hệ thống truyền thông đa kênh. Đây được xem là yếu tố quyết định để các tiến bộ công nghệ phát huy hiệu quả trong thực tế”, Thứ trưởng Lê Công Thành nhấn mạnh.
(PLM) - Chiều 15/6, tại trụ sở Chính phủ, đồng chí Phạm Gia Túc, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ đã tiếp đồng chí Khamphan Phommathat, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lào và Đoàn nhân dịp sang thăm, làm việc tại Việt Nam và tham dự Hội nghị Tư pháp các tỉnh có chung biên giới Việt Nam - Lào mở rộng lần thứ 7.
PLM - Mới đây, Báo Pháp luật Việt Nam nhận được đơn thư của nhiều hộ dân tại xã Hà Long, tỉnh Thanh Hóa phản ánh những bất cập liên quan đến công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư tại Dự án Bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị khu di tích Lăng Miếu Triệu Tường (giai đoạn 2).
(PLM) - Chiều 15/6, tại Hà Nội, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh đã đón Đoàn cấp cao Bộ Tư pháp nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào do Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Khăm-phăn Phôm-ma-thắt làm Trưởng đoàn sang thăm và làm việc tại Việt Nam.
PLM - Liên quan vụ án cố ý gây thương tích giữa bị cáo Nguyễn Mạnh Tường sinh năm 1981, trú tại: 48C Vạn Thành, Phường Cam Ly - Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng, và bị cáo Nguyễn Thị Hạnh sinh năm 1972, có địa chỉ tại 83C Lâm Viên, Phường Cam Ly – Đà Lạt, Lâm Đồng. Ngày 9.6, Toà án Nhân dân khu vực 1 – Lâm Đồng nhận thấy vụ án có tính chất phức tạp, khi lời khai của các bị cáo mâu thuẫn, nhiều điểm chưa được làm rõ, vì vậy sau khi nghị án HĐXX đã quyết định trả hồ sơ vụ án để điều tra bổ sung làm rõ.
(PLM) - Quảng cáo rầm rộ, tung hô là "hàng chính hãng", " hàng chất lượng cao" , thương hiệu mũ bảo hiểm Masontex đã tạo nên một “ma trận” bủa vây người tiêu dùng trên các sàn thương mại điện tử. Thế nhưng, đằng sau những lời "quảng cáo có cánh" là hàng nghìn chiếc mũ bảo hiểm Mansontex không rõ nguồn gốc, xuất xứ và có dấu hiệu không đảm bảo chất lượng, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn đối với người tiêu dùng. Sau nhiều ngày truy vết mạng lưới kho vận, nhóm phóng viên đã phát hiện ra nơi những chiếc mũ Masontex được phân phối đi khắp nơi là từ tổng kho Laizanbao. Kho Laizanbao tọa lạc ngay trong khuôn viên của Trường Cao đẳng nghề số 2 - Bộ Quốc phòng, có địa chỉ khu Đồi Ấm, xã Vĩnh Thành, tỉnh Phú Thọ.
PLM - Trở lại công trường những ngày này, những ánh nhìn e ngại buộc phải nhường chỗ cho sự ngỡ ngàng trước một đại công trình rộn ràng. Không còn những hạng mục thi công dở dang thay vào đó là quyết tâm thực hiện công trình đang được đắp bồi từng ngày qua vôi vữa, kính thép và những giọt mồ hôi hối hả, minh chứng cho một lời cam kết đang bứt tốc tiến sát vạch đích.
(PLM) - Theo quy định của ngành y tế, xe cấp cứu muốn hoạt động phải được cấp phép, bảo đảm đầy đủ trang thiết bị chuyên dụng và có nhân viên y tế đi kèm. Tuy nhiên, thực tế ghi nhận tại khu vực Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức thời gian gần đây xuất hiện nhiều phương tiện cá nhân được hoán đổi công năng để vận chuyển bệnh nhân như xe cấp cứu, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn.
(PLM) - Từ ngày 1/7/2026, việc thu bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) và bảo hiểm tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp (TNLĐ-BNN) sẽ được thực hiện theo mức lương cơ sở mới là 2,53 triệu đồng/tháng theo quy định tại Nghị định 161/2026/NĐ-CP của Chính phủ.
PLM - Ngày 9/6, Bộ Tư pháp tổ chức Hội thảo lấy ý kiến dự thảo Hồ sơ dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi). Sau gần 10 năm thi hành, Luật Đấu giá tài sản đã góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch trong xử lý tài sản.
Minh Anh - Nguyễn Khánh
(PLM) - Trước làn sóng mạng xã hội ca ngợi tinh dầu dừa chữa nấm Candida, chuyên gia lên tiếng cảnh báo: đâu là sự thật khoa học, nguy cơ khi tự ý dùng và cách nhận biết thông tin sức khỏe sai lệch?