Cần hướng dẫn về nguyên tắc xây dựng mức giá dịch vụ giám định tư pháp

Bà Nguyễn Thị Thụy, Trưởng phòng Thanh tra-Bổ trợ tư pháp và Quản lý giám định tư pháp, Cục Bổ trợ tư pháp (Bộ Tư pháp) cho biết, ngày 5/12/2025, tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV đã thông qua Luật Giám định tư pháp số 105/2025/QH15 và có hiệu lực từ ngày 01/5/2026.

Triển khai thực hiện Quyết định số 2835/QĐ-TTg ngày 31/12/2025 và Quyết định số 199/QĐ-TTg ngày 30/01/2026 của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tư pháp đã tiến hành các công việc cần thiết để nghiên cứu, xây dựng hồ sơ dự thảo Nghị định quy định chi tiết và biện pháp thi hành Luật Giám định tư pháp và các văn bản liên quan. Để có thêm cơ sở cho việc xây dựng, hoàn thiện hồ sơ dự thảo Nghị định quy định chi tiết và biện pháp thi hành Luật Giám định tư pháp và các văn bản liên quan, Bộ Tư pháp tổ chức Hội thảo lấy ý kiến các cơ quan, tổ chức ở khu vực miền Bắc đối với hồ sơ dự thảo Nghị định và các văn bản liên quan tại TP Hà Nội.

Dự thảo Nghị định gồm 7 chương, 51 điều quy định các nội dung cụ thể về giám định viên tư pháp, người giám định tư pháp theo vụ việc; tổ chức giám định tư pháp; trình tự, thủ tục giám định tư pháp; chi phí, chế độ, chính sách giám định tư pháp...

Trong đó, về trình tự, thủ tục bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, miễn nhiệm, cấp, cấp lại, thu hồi thẻ giám định viên tư pháp, dự thảo Nghị định bổ sung thành phần hồ sơ đề nghị bổ nhiệm giám định viên tư pháp là chứng chỉ bồi dưỡng kiến thức pháp luật và nghiệp vụ giám định tư pháp đối với người được đề nghị bổ nhiệm giám định viên tư pháp trong các lĩnh vực pháp y, pháp y tâm thần và kỹ thuật hình sự, giấy chứng nhận bồi dưỡng kiến thức pháp luật và nghiệp vụ giám định tư pháp đối với người được đề nghị bổ nhiệm giám định viên tư pháp trong các lĩnh vực trong các lĩnh vực khác để bảo đảm với tiêu chuẩn giám định viên tư pháp tại điểm c khoản 1 Điều 10 Luật số 105/2025/QH15 và phù hợp với tính chất của lĩnh vực giám định chuyên trách (pháp y, pháp y tâm thần, kỹ thuật hình sự) và các lĩnh vực khác.

Các đại biểu trao đổi tại Hội thảo.

Về Khung chương trình đào tạo và trách nhiệm của Bộ, ngành chủ quản và Bộ Tư pháp trong bồi dưỡng kiến thức pháp lý và nghiệp vụ giám định ở từng lĩnh vực, Đại tá Lê Xuân Cường, Phó Viện trưởng Viện Khoa học hình sự - Bộ Công an cho biết, nội dung chương trình đào tạo và bồi dưỡng hiện nay của Bộ Công an gồm hai phần chính: Kiến thức pháp lý chung và kiến thức chuyên ngành. Phần kiến thức chung bao gồm các quy định pháp luật, quy trình, phương pháp giám định. Phần kiến thức chuyên ngành sẽ được xây dựng tùy theo lĩnh vực, chuyên ngành cụ thể của từng Bộ, ngành, các mảng nội dung được xây dựng đảm bảo kiến thức và kỹ năng cần thiết để giám định viên có thể bảo vệ các kết luận giám định trước tòa án.

Từ kinh nghiệm thực tế, Đại tá Lê Xuân Cường đề xuất Bộ Tư pháp chịu trách nhiệm xây dựng chương trình khung đào tạo và bồi dưỡng, và sẽ lấy ý kiến của các Bộ, ngành khác để hoàn thiện; Bộ Công an là đơn vị trực tiếp tham gia đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giám định viên, có thể chia sẻ kinh nghiệm và phối hợp với Bộ Tư pháp; các Bộ, ngành khác cụ thể hóa nội dung chương trình và tổ chức thực hiện theo lĩnh vực của mình.

Về chi phí giám định tư pháp, dự thảo Nghị định quy định theo hướng xác định rõ nguyên tắc lập dự toán, thanh toán và quyết toán chi phí giám định tư pháp trên cơ sở số vụ việc giám định đã thực hiện và dự báo nhu cầu thực tế; việc thực hiện chi phí giám định áp dụng theo định mức chi phí giám định do Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ quản lý chuyên môn về lĩnh vực giám định ban hành, đồng thời cho phép áp dụng quy định khác nhằm bảo đảm phù hợp với tính chất đặc thù của từng lĩnh vực giám định. Việc thu chi phí giám định tư pháp của tổ chức giám định tư pháp công lập là đơn vị sự nghiệp công lập từ người yêu cầu giám định quy định được thực hiện theo định mức chi phí giám định do Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ quản lý chuyên môn lĩnh vực giám định quy định.

Về nội dung này, đại diện Trung tâm Pháp y Hà Nội cho biết, hiện nay, các đơn vị cung cấp dịch vụ giám định tự xây dựng và áp dụng mức giá khác nhau tại các địa phương, chưa có hướng dẫn cụ thể từ Bộ Tài chính hoặc các cơ quan quản lý về phương pháp và nguyên tắc xây dựng mức giá dịch vụ này. Do đó, cần có sự hướng dẫn và quy định chung về nguyên tắc xây dựng mức giá dịch vụ giám định tư pháp. Việc áp dụng mức giá dịch vụ cũng cần được giám sát và kiểm tra để đảm bảo tính công bằng và hợp lý.