Dưới lá cờ vẻ vang của Đảng: Người trẻ Việt "vừa hồng, vừa chuyên" trong kỷ nguyên mới

Còn mãi vẻ đẹp lý tưởng “vừa hồng, vừa chuyên”

Sinh ra trong một gia đình có truyền thống Quân đội, tuổi thơ của Thiếu tá Nguyễn Văn Thành, Phó Đồn trưởng Đồn Biên phòng Trà Cổ (Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Ninh), Gương mặt trẻ Việt Nam triển vọng năm 2025 gắn với những lần theo mẹ lên thăm bố nơi biên giới. Trong ký ức non trẻ của cậu bé ngày ấy, hình ảnh những người lính đứng nghiêm trong điều lệnh, tác phong kỷ luật và không khí trang nghiêm của đơn vị đã sớm gieo vào lòng một niềm tự hào sâu sắc.

Nhiều năm sau, khi chính mình khoác lên màu áo lính quân hàm xanh, niềm tự hào ấy không còn là cảm xúc mơ hồ, mà trở thành trách nhiệm cụ thể, hiện hữu trong từng nhiệm vụ nơi tuyến đầu Tổ quốc. Thiếu tá Nguyễn Văn Thành chia sẻ: niềm vinh dự của người lính Biên phòng không chỉ nằm ở những thành tích đạt được, mà còn ở việc được trực tiếp góp phần giữ gìn bình yên cho từng tấc đất thiêng liêng của đất nước. “Nếu phải chọn một hình ảnh biểu tượng cho tuổi trẻ Biên phòng, tôi sẽ chọn hình ảnh người lính đứng bên cột mốc giữa gió trời biên cương”. Đó không chỉ là một hình ảnh, mà là một tuyên ngôn về lý tưởng sống: lặng lẽ, kiên cường và bền bỉ.

Ông Bùi Quang Huy - Ủy viên T.Ư Đảng, Bí thư thứ nhất T.Ư Đoàn đối thoại cùng thanh niên Việt Nam năm 2026.

Cùng chung tinh thần ấy, nhưng trong một môi trường khác, Đại úy Trần Quốc Khánh, Phòng Cảnh sát kinh tế (Công an tỉnh Phú Thọ), Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu năm 2025 lại gửi đến thế hệ trẻ một thông điệp giản dị mà thấm thía. Anh không nói những điều lớn lao, mà bắt đầu từ những việc rất cụ thể: “Vươn mình cùng đất nước không phải khẩu hiệu xa vời. Nó bắt đầu từ sự tận tụy trong công việc mỗi ngày. Khi mỗi người trẻ làm tốt nhất phần việc của mình với cái tâm trong sáng, đó là lúc chúng ta đang cùng nhau kiến tạo một Việt Nam hùng cường”.

Và như thế, lý tưởng “vừa hồng, vừa chuyên” không còn là khái niệm mang tính khẩu hiệu, mà đang hiện diện sinh động trong đời sống của thế hệ trẻ hôm nay. Không chỉ trong lực lượng vũ trang, tinh thần ấy còn lan tỏa mạnh mẽ trong nhiều lĩnh vực, từ khoa học, giáo dục đến văn hóa, xã hội. Những cán bộ Đoàn nhiệt huyết, những nhà nghiên cứu trẻ miệt mài trong phòng thí nghiệm, những giáo viên bám bản nơi vùng cao… tất cả đang góp phần định hình một thế hệ thanh niên mới: yêu nước không chỉ bằng cảm xúc, mà bằng tri thức và hành động cụ thể.

Một trong những câu chuyện tiêu biểu cho hành trình ấy là cô giáo mầm non Lỳ Mì Lé, đại biểu trẻ nhất trúng cử Quốc hội khóa XVI. Ở tuổi 25, cô gái người dân tộc Si La, đến từ bản Nậm Sin (xã Mường Nhé, tỉnh Điện Biên) đã mang theo hành trang là những trải nghiệm chân thực từ điểm trường biên giới Huổi Lếch để bước vào nghị trường.

Ngày nhận tin trúng cử, Lé nói đó không chỉ là niềm tự hào của cá nhân, mà là niềm vui của cả cộng đồng dân tộc Si La, một trong những dân tộc ít người nhất Việt Nam. Khác với nhiều đại biểu trưởng thành từ quản lý hay nghiên cứu, Lé bước ra từ một lớp học nhỏ nơi biên giới, nơi mỗi ngày đến trường là một hành trình vượt qua cái đói, cái nghèo và những rào cản vô hình. Từ điểm trường Huổi Lếch, những vấn đề của giáo dục vùng cao hiện lên bằng những hình ảnh cụ thể: phòng học tạm bợ, thiếu nước sạch, thiếu bếp ăn bán trú, trẻ em suy dinh dưỡng, con đường đến lớp lầy lội mỗi mùa mưa. Điều khiến cô trăn trở nhất là làm sao để trẻ em vùng cao được học tập trong một môi trường an toàn, đủ điều kiện phát triển. Theo Lé, cần xóa bỏ hoàn toàn phòng học tạm, đầu tư bếp ăn bán trú, công trình nước sạch và nâng mức hỗ trợ cho trẻ mầm non vùng khó khăn.

Cô giáo Lỳ Mì Lé.

Là người con của một dân tộc ít người, cô còn mang theo một nỗi trăn trở khác: làm sao để phát triển mà không đánh mất bản sắc. Với cô, bảo tồn văn hóa không thể tách rời sinh kế. Những giá trị truyền thống như dệt vải, múa hát, lễ hội cần được “đánh thức”, chuyển hóa thành sản phẩm du lịch cộng đồng; đồng thời duy trì việc dạy tiếng nói, chữ viết dân tộc, nuôi dưỡng niềm tự hào về cội nguồn trong thế hệ trẻ.

Sinh ra trong một gia đình nghèo, tuổi thơ của Lé gắn liền với nương rẫy. Những ngày theo mẹ trồng ngô, bẻ măng không chỉ là ký ức, mà còn là “trường học đầu đời” giúp cô thấu hiểu giá trị của tri thức. Hình ảnh những cô giáo từ miền xuôi lên bản, tận tụy chăm sóc học sinh từ những điều nhỏ nhất đã gieo trong cô ước mơ trở thành người “gieo chữ”.

Với Lé, trở thành đại biểu Quốc hội không phải là đích đến, mà là điểm khởi đầu của một hành trình mới, hành trình đưa tiếng nói của những bản làng xa xôi đến gần hơn với chính sách. Cô mong muốn góp phần xây dựng cơ chế đặc thù cho giáo dục vùng sâu, vùng xa; cải thiện điều kiện sống của phụ nữ; đẩy lùi tảo hôn, hôn nhân cận huyết; đồng thời nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại chỗ.

Từ câu chuyện của mình, Lé gửi gắm một thông điệp giản dị mà sâu sắc: nơi ta sinh ra không quyết định tương lai, chính học tập mới là con đường mở ra cơ hội. Và khi đã trưởng thành, hãy quay trở về, mang tri thức thắp sáng bản làng, nơi đã nuôi dưỡng những ước mơ đầu tiên.

Làm chủ tri thức - hành trình của “chuyên”

Trước thềm Diễn đàn “Tiếng nói tuổi trẻ - Hành động của Đoàn” năm 2026, một cuộc khảo sát với hơn 23.500 thanh niên trên cả nước đã phần nào phác họa chân dung thế hệ trẻ Việt Nam trong thời đại mới. Điều đáng chú ý là, giữa những biến động nhanh chóng của xã hội số, các giá trị nền tảng vẫn được người trẻ đặt ở vị trí trung tâm, như một “la bàn” định hướng cho hành động và khát vọng.

Gần 94% thanh niên cho rằng cần chú trọng giáo dục đạo đức, lối sống; hơn 92% nhấn mạnh lòng yêu nước và niềm tự hào dân tộc; trên 87% đề cao việc bồi dưỡng lý tưởng cách mạng. Những con số ấy không chỉ phản ánh nhận thức, mà còn cho thấy một thực tế đáng ghi nhận: trong dòng chảy toàn cầu hóa, thanh niên Việt Nam không đánh mất mình, mà vẫn giữ vững căn cốt văn hóa và ý thức trách nhiệm với đất nước.

Diễn đàn Tiếng nói tuổi trẻ - Hành động của Đoàn. (Ảnh: BTC)

Chính nền tảng ấy đã tạo nên sức lan tỏa mạnh mẽ của các phong trào tình nguyện. Có tới 95,7% thanh niên tham gia hoạt động vì mong muốn đóng góp cho cộng đồng; hơn 93% xem đây là cơ hội rèn luyện bản thân; và 89% coi đó là trách nhiệm của người đoàn viên. Tinh thần “đâu cần thanh niên có, đâu khó có thanh niên” vẫn đang hiện diện trên khắp mọi miền.

Câu chuyện của anh Mùa A Thi, Trưởng bản trẻ ở Điện Biên, là một minh chứng giàu sức lay động. Trong đêm mưa lũ dữ dội, anh đã kịp thời cảnh báo, sơ tán và cứu sống 90 người dân. Đó không phải là một quyết định được chuẩn bị sẵn, mà là phản xạ của trách nhiệm và tinh thần cộng đồng. Sau thiên tai, anh trở về với cuộc sống giản dị, tiếp tục vận động bà con xóa bỏ hủ tục, phát triển kinh tế. Những hành động thầm lặng ấy cho thấy “hồng” không phải là điều gì cao xa, mà chính là cách mỗi người sống có trách nhiệm với cộng đồng của mình.

Nếu “hồng” là nền tảng, thì “chuyên” chính là động lực để thanh niên vươn xa trong kỷ nguyên mới. Kết quả khảo sát cho thấy một xu hướng rõ nét: khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và làm chủ công nghệ đang trở thành lựa chọn của ngày càng nhiều người trẻ. Gần 67% thanh niên quan tâm đến khởi nghiệp sáng tạo, trong đó hơn 38% “rất quan tâm”; gần 80% khẳng định khoa học - công nghệ đóng vai trò then chốt. Đó là sự chuyển dịch tư duy: từ “làm thuê” sang “làm chủ”, từ gia công sang sáng tạo, từ tiếp nhận sang kiến tạo giá trị của tinh thần “Make in Việt Nam”.

Không chỉ dừng ở nhận thức, người trẻ còn chủ động trang bị năng lực để thích ứng. Có tới 84,9% cho biết họ tự học các kỹ năng mới trong môi trường số; hơn 92% nhìn nhận chuyển đổi số mở ra những cơ hội nghề nghiệp mới. Đáng chú ý, họ không chỉ coi công nghệ là công cụ, mà còn ý thức rõ về trách nhiệm trong không gian số: từ phòng, chống bạo lực mạng, bảo vệ dữ liệu cá nhân đến chăm sóc sức khỏe tinh thần.

Ở góc nhìn thực tiễn, những gương mặt trẻ tiêu biểu đang cho thấy hình mẫu của “chuyên” trong thời đại mới. Đó có thể là một kỹ sư dữ liệu tham gia vào các dự án chuyển đổi số quốc gia; một vận động viên bền bỉ vượt qua giới hạn bản thân; hay một nhà khoa học trẻ kết nối trí thức Việt toàn cầu. Điểm chung của họ là khát vọng vươn ra thế giới bằng chính năng lực nội tại.

Nhìn vào những người trẻ như Thiếu tá Nguyễn Văn Thành, Đại úy Trần Quốc Khánh hay cô giáo Lỳ Mì Lé, Trưởng bản Mùa A Thi... có thể thấy rõ một điểm chung: lòng yêu nước của thế hệ hôm nay không ồn ào, nhưng bền bỉ và sâu sắc. Họ không nói nhiều về lý tưởng, mà sống với lý tưởng qua từng công việc cụ thể mỗi ngày. Và chính từ những điều bình dị phi thường ấy, một thế hệ thanh niên “vừa hồng, vừa chuyên” đang dần định hình, những con người đủ tâm để không lạc lối, đủ tầm để đưa đất nước đi xa.

Khi mỗi người trẻ ý thức được trách nhiệm của mình, khi “hồng” và “chuyên” trở thành phẩm chất tự thân, đó cũng là lúc Việt Nam có thể tự tin bước vào tương lai bằng chính sức mạnh nội sinh của thế hệ trẻ, một thế hệ không chỉ kế tục, mà còn mở đường cho kỷ nguyên phát triển mới.