Hút thuốc lá khiến hệ xương khớp bị tàn phá

Khói thuốc lá có hơn 7.000 chất hóa học, trong đó có 69 chất gây ung thư. Hút thuốc lá gây tổn thương nhiều cơ quan trong cơ thể như phổi, tim mạch, não, mắt, hệ tiêu hóa, bao gồm cả hệ thống cơ xương khớp.

Nguy cơ loãng xương tăng cao ở người hút thuốc

Theo chuyên gia y tế, các thành phần độc hại trong khói thuốc lá, đặc biệt là nicotine có thể gây tổn thương nghiêm trọng cho mô xương, gân, dây chằng và sụn khớp. Việc hút thuốc thường xuyên khiến nồng độ estrogen suy giảm, ảnh hưởng đến quá trình duy trì mật độ xương chắc khỏe, đồng thời cản trở hấp thụ canxi – khoáng chất thiết yếu cho cấu trúc xương. Đây là nguyên nhân chính làm tăng nguy cơ loãng xương ở cả nam và nữ.

Không chỉ vậy, nicotine còn ức chế quá trình hình thành tế bào tạo xương, làm chậm quá trình liền xương, khiến vết thương khó lành và tăng nguy cơ gãy xương do xương trở nên giòn, dễ tổn thương. Những người hút thuốc lá cũng có nguy cơ cao hơn với các bệnh lý như rách gân chóp xoay, viêm bao hoạt dịch, viêm gân, bong gân, tổn thương dây chằng do khả năng đàn hồi của mô mềm suy giảm.

Tăng nguy cơ gãy xương và chậm lành thương

Một mối nguy khác không thể bỏ qua là việc hút thuốc làm tổn thương mạch máu nuôi xương, khiến các mô xương thiếu hụt oxy và chất dinh dưỡng – điều kiện lý tưởng để các vi thể gãy lan rộng thành gãy xương thực sự. Khi xương bị gãy, quá trình liền xương của người hút thuốc cũng chậm hơn, kém hiệu quả hơn so với người không hút. Điều này đồng nghĩa với thời gian điều trị kéo dài, tăng nguy cơ biến chứng hoặc di chứng vận động.

Tổn thương gân, dây chằng và đĩa đệm

Hút thuốc không chỉ tác động lên xương mà còn ảnh hưởng đến các thành phần quan trọng khác của hệ cơ xương khớp như gân, dây chằng và đĩa đệm.

Cụ thể, người hút thuốc dễ bị rách gân chóp xoay – cấu trúc quan trọng ở vùng vai có chức năng hỗ trợ vận động. Các nghiên cứu cho thấy hút thuốc làm tăng nguy cơ vết rách không lành, kể cả là vết rách nhỏ. Đồng thời, khả năng điều trị và phục hồi sau tổn thương của người hút thuốc cũng bị hạn chế rõ rệt do lưu lượng máu nuôi mô bị giảm.

Tương tự, đĩa đệm cột sống – nơi chịu áp lực lớn từ cơ thể – cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Hút thuốc làm giảm lưu thông máu đến các đĩa đệm, dẫn đến thiếu oxy và dinh dưỡng. Nicotin còn trực tiếp ảnh hưởng đến khả năng hấp thu dưỡng chất của đĩa đệm, khiến nó yếu dần, dễ bị tổn thương, dẫn đến các tình trạng như thoát vị đĩa đệm. Đặc biệt, người hút thuốc thường có ho mạn tính, càng làm tăng áp lực lên vùng cột sống thắt lưng và cổ, đẩy nhanh quá trình thoái hóa.

Ngoài ra, hàm lượng nicotin cao còn làm giảm collagen – chất cần thiết cho tính đàn hồi của các mô mềm – khiến dây chằng dễ bị tổn thương. Những người hút thuốc có nguy cơ cao mắc các bệnh lý như viêm bao hoạt dịch, viêm gân, bong gân, hoặc giãn dây chằng dai dẳng.

Viêm khớp dạng thấp nghiêm trọng hơn nếu hút thuốc

Viêm khớp dạng thấp (RA) là bệnh tự miễn, trong đó hệ miễn dịch tấn công chính các mô khớp, gây viêm, sưng, đau và biến dạng khớp. Đây là bệnh mãn tính, có thể dẫn đến tàn phế nếu không được kiểm soát tốt.

Chuyên gia cho biết, hút thuốc lá là một yếu tố nguy cơ lớn đối với bệnh viêm khớp dạng thấp. Ở những người mang gene dễ mắc RA, thuốc lá có thể kích hoạt phản ứng miễn dịch bất thường, làm bùng phát bệnh sớm hơn và ở thể nặng hơn. Ngoài ra, hút thuốc còn khiến bệnh khó kiểm soát, giảm hiệu quả của các loại thuốc điều trị, kể cả thuốc sinh học hiện đại.

Khớp không chỉ bị sưng đau mà còn biến dạng, mất chức năng vận động. Trong khi đó, người hút thuốc thường điều trị khó đạt hiệu quả, dễ tái phát và gặp nhiều biến chứng nặng nề hơn.

Thuốc lá điện tử cũng gây hại cơ xương

Nhiều người nghĩ rằng thuốc lá điện tử là “giải pháp thay thế an toàn”. Tuy nhiên, các chuyên gia cho biết đây là một ngộ nhận nguy hiểm. Các thành phần trong thuốc lá điện tử có thể gây viêm mô, làm tăng sinh các gốc tự do, gây tổn hại trực tiếp lên tế bào xương, gân, sụn và dây chằng. Nếu không được kiểm soát, tình trạng viêm và tổn thương oxy hóa sẽ khiến xương yếu hơn, tăng nguy cơ loãng xương, gãy xương và các bệnh lý cơ xương khớp khác.

Trước thực trạng đáng lo ngại trên, chuyên gia y tế khuyến cáo, người dân nên từ bỏ hoàn toàn các loại thuốc lá, để bảo vệ hệ cơ xương khớp nói riêng và sức khỏe tổng thể nói chung.
Đồng thời, cần duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý, tăng cường bổ sung canxi, vitamin D và các vi chất cần thiết cho xương. Việc tập thể dục thường xuyên, kiểm soát cân nặng và tránh chấn thương cũng đóng vai trò quan trọng trong việc giữ gìn sự dẻo dai, chắc khỏe của hệ vận động.