Ngay trước kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa XV, Ban Dân nguyện của Quốc hội đã phản ánh ý kiển của cử tri nhiều địa phương về việc thu sai quy định bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với hàng nghìn chủ hộ kinh doanh cá thể trong suốt 18 năm qua.
Kết quả báo cáo Ban Dân nguyện cho thấy từ năm 2003 đến năm 2021, cơ quan bảo hiểm xã hội tại nhiều địa phương đã thu sai bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với chủ hộ kinh doanh cá thể không thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc. Thống kê chưa đầy đủ đến tháng 9 năm 2016 đã có 4.240 chủ hộ kinh doanh cá thể tại 54 địa phương bị thu sai, gây nhiều bức xúc kéo dài.
Trong phiên chất vấn tại Quốc hội về vấn đề lao động, thương binh và xã hội hôm nay 6/6, các đại biểu Quốc hội đã đặt câu hỏi chất vấn đề thu sai bảo hiểm xã hội sẽ được xử lý như thế nào, trách nhiệm thuộc về ai?
Thu sai về chủ chương
Đại biểu Ma Thị Thúy, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Tuyên Quang đặt câu hỏi về quan điểm giải quyết việc thu sai bảo hiểm xã hội chủ hộ kinh doanh cá thể, khiến hơn 4.000 chủ hộ kinh doanh cá thể đã đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc nhiều năm nhưng nay bị "treo" lương hưu.
Cũng nêu vấn đề nhiều địa phương có tình trạng thu bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với các chủ hộ kinh doanh cá thể, đại biểu Huỳnh Thị Phúc, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu băn khoăn liệu có tiêu cực trong thu bảo hiểm xã hội hay không đồng thời đề nghị làm rõ trách nhiệm của các bên liên quan và hướng giải quyết trong thời gian tới.
Giải trình vấn đề này, Bộ trưởng Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội Đào Ngọc Dung khẳng định việc thu bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với hộ kinh doanh cá thể là sai về chủ trương. Trách nhiệm này thuộc về cơ quan tổ chức thực hiện là Bảo hiểm xã hội Việt Nam, đặc biệt là bảo hiểm xã hội của các địa phương.
Theo Bộ trưởng, việc thu sai này diễn ra từ năm 2003 đến 2016 và đã được phát hiện. Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội đã làm việc với Bảo hiểm xã hội Việt Nam và có văn bản chấn chỉnh, về cơ bản vấn đề này đã được giải quyết.
Bộ trưởng Đào Ngọc Dung thông tin thêm phần lớn các vướng mắc đã được các địa phương linh hoạt xử lý với chủ hộ kinh doanh, một số trường hợp đồng ý chuyển sang đóng bảo hiểm tự nguyện, nhiều trường hợp đề nghị thoái thu, có những trường hợp đề nghị chuyển sang bảo hiểm bắt buộc nhưng đây là nội dung chưa được quy định trong Luật Bảo hiểm xã hội, do đó cần đánh giá rất cụ thể.
“Về quan điểm cá nhân, tôi cho rằng cần đặt lợi ích của người lao động, của chủ hộ kinh doanh lên hàng đầu. Cơ quan công quyền làm sai thì phải xin lỗi và xử lý theo quy định,” Bộ trưởng Đào Ngọc Dung khẳng định.
Về băn khoăn của đại biểu Huỳnh Thị Phúc, Bộ trưởng cho biết chưa phát hiện được tiêu cực nhưng việc thu này là sai về chủ trương và trách nhiệm phải xử lý theo quy định của pháp luật hiện hành.
Thông tin cụ thể giải pháp căn cơ, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung cho biết trong chương trình xây dựng pháp luật đã đề xuất đưa các chủ hộ kinh doanh cá thể vào nhóm đối tượng đóng bảo hiểm bắt buộc khi sửa Luật Bảo hiểm xã hội.
Nếu được Quốc hội cho phép tại Nghị quyết chất vấn kỳ họp này, Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội kiến nghị Quốc hội giao Chính phủ thực hiện các biện pháp cần thiết để bảo đảm quyền lợi cho người lao động, như cộng nối thời gian đóng bảo hiểm nếu như người lao động có nhu cầu với trường hợp không có nhu cầu có thể chuyển sang bảo hiểm tự nguyện.
Trường hợp cả người lao động lẫn cơ quan chức năng đều không đồng ý thì cần thoái thu, trả lại quyền lợi cho người lao động, tính lãi ít nhất bằng tăng trưởng của Quỹ bảo hiểm xã hội.
Bổ sung chủ hộ kinh doanh tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc
Tham gia giải trình với tư cách là cơ quan quản lý Quỹ bảo hiểm xã hội, Bộ trưởng Tài chính Hồ Đức Phớc cho biết năm 2003, thực hiện chủ trương mở rộng độ bao phủ bảo hiểm xã hội, Bảo hiểm Xã hội Việt Nam đã có văn bản hướng dẫn cho một số tỉnh về đóng bảo hiểm xã hội.
Có 54 tỉnh thu của 4.240 đối tượng từ năm 2003 đến năm 2016 thì có chủ trương dừng lại nhưng có một số đối tượng vẫn nộp tiếp đến năm 2020 thì dừng hẳn.
Bộ trưởng Bộ Tài chính cho rằng việc thu trên là chưa đúng theo quy định pháp luật. Cụ thể, quy định của pháp luật bảo hiểm xã hội là phải có hợp đồng về giao kết bảo hiểm, nhưng ở đây, các chủ hộ kinh doanh không có hợp đồng giao kết, mà chỉ có hợp đồng với nhân viên. Các nhân viên được nộp bảo hiểm xã hội bắt buộc, nhưng đối với các chủ hộ thì không có hợp đồng, nên không được nộp bảo hiểm.
Theo Bộ trưởng Tài chính, những đối tượng này vừa là chủ hộ, vừa là người lao động có thu nhập nên việc được tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc có thể coi là chấp nhận được nhưng pháp luật lại không quy định, nên có thể kết luận là thu sai đối tượng.
Bộ trưởng Hồ Đức Phớc cho biết đã trao đổi với Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội khi sửa Luật Bảo hiểm xã hội tới đây cho phép chủ hộ kinh doanh được tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc./.
Theo dõi chúng tôi trên:
(PLM) - Cơ quan chức năng TP Hà Nội vừa chính thức thông tin về vụ hỏa hoạn xảy ra tại cơ sở kinh doanh trên đường Lê Đức Thọ vào trưa ngày 11/5. Sau quá trình nỗ lực tìm kiếm cứu nạn và tiếp cận hiện trường đổ nát, lực lượng chức năng đã phát hiện một thi thể nam giới bên trong tòa nhà đã bị lửa thiêu rụi.
(PLM) - Trước đó, Báo Pháp luật Việt Nam đã đăng tải phóng sự “Lạng Sơn: Mỏ đá Lân Đa bị phản ánh gây rung chấn, bụi đá ảnh hưởng đời sống người dân”, phản ánh tình trạng nhiều hộ dân thôn Chùa, xã Hữu Liên, tỉnh Lạng Sơn cho rằng hoạt động khai thác tại mỏ đá Lân Đa của Công ty TNHH Anh Thắng gây rung chấn nhà cửa, phát tán bụi đá ra khu vực xung quanh.
(PLM) - Trưa ngày 11/5/2026, một vụ hỏa hoạn đã xảy ra tại cơ sở kinh doanh karaoke trên đường Phú Mỹ, phường Mỹ Đình 2, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội. Lực lượng Cảnh sát PCCC & CNCH đã nhanh chóng có mặt để triển khai công tác chữa cháy.
(PLM) - Ngày 2/5/2026, Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai có chỉ đạo yêu cầu kiểm tra, làm rõ và xử lý các nội dung báo chí phản ánh liên quan đến tình trạng ô nhiễm môi trường do hoạt động đốt than củi tại xã Đông Cuông.
(PLM) - Biển, đảo là một phần lãnh thổ không thể tách rời của đất nước và là địa bàn chiến lược trọng yếu trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Trong lịch sử bảo vệ chủ quyền biển đảo của Việt Nam, giai đoạn bùng phát mạng xã hội được đánh giá là thời kỳ đấu tranh gặp nhiều thử thách bởi khối lượng tin giả đồ sộ hiện diện hàng ngày trên không gian mạng. Trong tình thế đó, những người trẻ đã chung sức, đồng lòng đấu tranh với những luận điệu sai trái về chủ quyền biển đảo bằng nhiều hình thức khác nhau, như nhuộm đỏ facebook, thể hiện tình yêu nước, sẵn sàng, xung phong tham gia các đoàn công tác thăm các sĩ quan, chiến sĩ đang thực hiện nghĩa vụ bảo vệ chủ quyền biển đảo trên quần đảo Trường Sa.
(PLM) - Dù hậu quả của tai nạn đường sắt luôn vô cùng tàn khốc, nhưng tình trạng vi phạm giao thông đường sắt vẫn diễn ra nhức nhối. Hãy tự giác chấp hành luật giao thông để bảo vệ chính mình và sự bình yên của cộng đồng.
Ngày 6.5, Toà án nhân dân khu vực 4 – Lạng Sơn đã mở phiên toà xét xử vụ án hình sự sơ thẩm thụ lý số 29/2026 đối với bị cáo Phạm Minh Thư sinh năm 1977 bị truy tố về tội cố ý gây thương tích quy định tại điểm a khoản 4 điều 134 Bộ luật hình sự. Tại toà, Hội đồng xét xử đã tuyên bị cáo Thư với mức án 6 năm tù.
PLM - Tối ngày 8/5, một sự kiện văn hóa đặc biệt quan trọng đã diễn ra tại Thủ đô Hà Nội. Đó là Lễ đón nhận hai làng nghề: Khảm trai sơn mài Chuyên Mỹ và Điêu khắc sơn mỹ nghệ Sơn Đồng chính thức trở thành thành viên của Mạng lưới các Thành phố Thủ công Sáng tạo Thế giới. Đây là một sự kiện văn hóa có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, không chỉ ghi nhận những giá trị nghệ thuật đặc sắc mà còn khẳng định vị thế, sức sáng tạo của các làng nghề Thủ đô trên trường quốc tế.
(PLM) - Hơn 3.000 nghệ sĩ, nghệ nhân hòa mình vào diễu hành nghệ thuật rực rỡ tại Hải Phòng, mở màn Liên hoan Múa rối mở rộng 2026 với sân khấu rối nước độc đáo, lan tỏa di sản truyền thống đến công chúng.
(PLM) - Vụ bé gái 4 tuổi tử vong vì bạo hành gây rúng động dư luận, mẹ ruột và nhân tình đã bị khởi tố. Dưới góc nhìn pháp lý, họ có thể đối mặt mức án nào?
