Ưu tiên nguồn lực, tập trung thi hành các vụ án kinh tế, tham nhũng

Dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Ban Thường vụ Đảng ủy, Lãnh đạo Bộ Tư pháp; sự phối hợp của các Bộ, ngành, địa phương, công tác thu hồi tài sản năm 2025 tiếp tục có nhiều chuyển biến tích cực, trong đó, thể chế liên quan đến công tác thu hồi tài sản được quan tâm, đã kịp thời kiến nghị với Đảng, Nhà nước, cơ quan có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung hoặc có cơ chế tháo gỡ những bất cập, khó khăn, vướng mắc, nâng cao hiệu quả công tác thu hồi tài sản, góp phần phòng ngừa tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; công tác phối hợp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thu hồi tài sản được tăng cường và thực hiện thực chất, hiệu quả; kết quả thu hồi tài sản trong các vụ án hình sự về tham nhũng, kinh tế năm 2025 có nhiều chuyển biến tích cực (kết quả thu hồi tài sản trong các vụ án tham nhũng, kinh tế chung đạt cao nhất từ trước đến nay).

Tuy nhiên, Cục Quản lý THADS cho biết, kết quả thi hành xong về việc và về tiền mặc dù có tăng so với cùng kỳ, song kết quả thi hành về tiền chưa thực sự bền vững, do số tiền thi hành xong chủ yếu thuộc vụ Vạn Thịnh Phát (trên 16.000 tỷ đồng).

Hiện nay, các vụ việc có số lượng tài sản phải xử lý rất lớn (nhiều chục, hàng trăm, thậm chí hàng nghìn tài sản), nằm rải rác ở nhiều tỉnh, thành phố trên phạm vi toàn quốc. Tình trạng pháp lý của tài sản kê biên để bảo đảm thi hành án thường rất phức tạp, cơ quan THADS phải mất nhiều thời gian để xác minh, làm rõ tình trạng pháp lý của tài sản, thậm chí phải chờ giải quyết xong khó khăn, vướng mắc về tình trạng pháp lý của tài sản mới có thể giải quyết được (đơn cử việc xử lý dự án bệnh viện đa khoa Phú Mỹ trong vụ Hứa Thị Phấn, bản án có hiệu lực từ năm 2018 nhưng đến nay tài sản này vẫn chưa xử lý được; nhiều tài sản, bất động sản thuộc các dự án chưa hoàn tất thủ tục hoặc đã bị cơ quan có thẩm quyền thu hồi dự án (đơn cử trong vụ Vạn Thịnh Phát).

Gần đây có nhiều vụ đại án có số lượng người bị hại đặc biệt lớn, chưa có tiền lệ, gây khó khăn cho cơ quan THADS trong việc tổ chức thi hành án theo thủ tục thông thường (vụ Vạn Thịnh Phát trên 43.000 người bị hại, vụ FLC trên 28.000 bị hại, vụ Tân Hoàng Minh trên 6.000 bị hại).

Nguyên nhân do thể chế pháp luật chưa đồng bộ, chưa có cơ chế tổng thể về thu hồi tài sản: Quy định liên quan đến thu hồi tài sản hiện phân tán trong nhiều luật chưa có khung pháp lý thống nhất, xuyên suốt, bao quát toàn bộ quá trình từ phát hiện, kê biên, phong tỏa đến xử lý và thi hành án; Chưa hình thành cơ chế phối hợp liên ngành và chia sẻ dữ liệu trong việc xác định, truy tìm, kiểm tra quyền sở hữu, tình trạng pháp lý của tài sản.

Do đó, năm 2026 toàn hệ thống sẽ tiếp tục bám sát Nghị quyết số 27-NQ/TW và Nghị quyết số 66-NQ/TW của Bộ Chính trị, trên cơ sở Luật THADS (sửa đổi) được Quốc hội thông qua và có hiệu lực thi hành, tham mưu cho Chính phủ ban hành và ban hành theo thẩm quyền các văn bản quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật THADS (sửa đổi), bảo đảm đáp ứng yêu cầu của công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Tiếp tục đổi mới, nâng cao hiệu quả công tác quản lý, chỉ đạo, điều hành và tổ chức thi hành án, thu hồi tài sản bị thất thoát, chiếm đoạt trong các vụ án hình sự về tham nhũng, kinh tế; kịp thời hướng dẫn, tham mưu hướng dẫn, chỉ đạo tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh trong các vụ việc cụ thể. Ưu tiên nguồn lực, tập trung chỉ đạo, tham mưu chỉ đạo trong xử lý tài sản tham nhũng, kinh tế nhất là các vụ án thuộc diện BCĐTW theo dõi, chỉ đạo. Thực hiện quyết liệt, đồng bộ, hiệu quả các giải pháp tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong THADS.

Tiếp tục tăng cường phối hợp trong công tác THADS và công tác thu hồi tài sản. Chủ động phối hợp chặt chẽ với Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao và các Bộ, ban, ngành, các tỉnh ủy, thành ủy, UBND các tỉnh, thành phố để nâng cao hiệu quả công tác thu hồi tài sản.