Bảo đảm tiến độ, chất lượng đối với 8 dự án luật trình Quốc hội

Ngành Tư pháp tiếp tục phát huy vai trò tham mưu chiến lược

Theo báo cáo 6 tháng đầu năm 2026, ngành Tư pháp tiếp tục phát huy vai trò tham mưu chiến lược trong xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Nổi bật là việc tham mưu Bộ Chính trị ban hành Kết luận số 09-KL/TW về hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam, đánh dấu bước chuyển từ tư duy sửa đổi từng văn bản đơn lẻ sang tiếp cận tổng thể nhằm xây dựng hệ thống pháp luật thống nhất, hiện đại, minh bạch, có khả năng dẫn dắt phát triển.

Công tác xây dựng và hoàn thiện pháp luật tiếp tục được đổi mới theo tinh thần lấy thể chế là “đột phá của đột phá”. Bộ Tư pháp đã tham mưu triển khai đồng bộ Chương trình lập pháp năm 2026, đồng thời lần đầu xây dựng định hướng lập pháp cho cả nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI theo tầm nhìn dài hạn.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Ngô Trung Thành; Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh phát biểu.

Đáng chú ý, Bộ đã tham mưu Chính phủ trình Quốc hội thông qua toàn bộ 7/7 dự án luật, nghị quyết thuộc chương trình, chiếm một nửa tổng số dự án được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ Nhất. Công tác thẩm định văn bản quy phạm pháp luật tiếp tục được nâng cao, góp phần bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật, khắc phục tình trạng chậm ban hành văn bản hướng dẫn thi hành.

Đặc biệt, Bộ Tư pháp đã tham mưu thành lập Ban Chỉ đạo tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, xây dựng cơ chế hướng dẫn thống nhất từ Trung ương đến địa phương, đồng thời đưa vào vận hành chuyên mục tổng rà soát trên Cổng Pháp luật quốc gia nhằm công khai kết quả, tăng cường tiếp nhận phản ánh, kiến nghị của người dân, doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, công tác truyền thông chính sách tiếp tục được đổi mới theo hướng lấy người dân làm trung tâm; thi hành án dân sự, đặc biệt là thu hồi tài sản trong các vụ án tham nhũng, kinh tế, đạt nhiều kết quả tích cực. Trong 8 tháng đầu năm công tác (từ ngày 1-10-2025 đến 31-5-2026), toàn hệ thống thi hành án dân sự đã thi hành xong hơn 350.000 vụ việc, thu hồi hơn 117.000 tỷ đồng và hơn 6.000 tỷ đồng tài sản trong các vụ án tham nhũng, kinh tế. Đồng thời, các lĩnh vực bổ trợ tư pháp, hành chính tư pháp, pháp luật quốc tế và xây dựng ngành tiếp tục được đẩy mạnh theo hướng chuyển đổi số và nâng cao hiệu quả phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Trong 6 tháng cuối năm 2026, Bộ Tư pháp xác định tiếp tục nâng cao chất lượng xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật; hoàn thành tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật; đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính gắn với chuyển đổi số; nâng cao hiệu quả truyền thông chính sách, trợ giúp pháp lý và thi hành án dân sự, đặc biệt là thu hồi tài sản trong các vụ án tham nhũng, kinh tế. Đồng thời, ngành sẽ tiếp tục kiện toàn tổ chức bộ máy, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, đẩy mạnh đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, nhằm hoàn thành toàn diện các nhiệm vụ công tác tư pháp năm 2026.

Đại diện các đơn vị thuộc Bộ trao đổi tại Hội nghị.

Hội nghị đã tập trung trao đổi về những nhiệm vụ lớn, những vấn đề đang được quan tâm của Bộ, ngành Tư pháp hiện nay, như: kết quả thực hiện Nghị quyết số 66-NQ/TW của Bộ Chính trị; tăng cường phối hợp giữa Trung ương và địa phương trong công tác xây dựng pháp luật; triển khai tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật trên phạm vi toàn quốc; triển khai, thực thi cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh theo yêu cầu tại Kết luận số 18-KL/TW của Trung ương; kết quả sơ kết 1 năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp trong lĩnh vực tư pháp; công tác chuyển đổi số trong hoạt động của Bộ, ngành Tư pháp. Thủ trưởng một số đơn vị thuộc Bộ đã làm rõ chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về lĩnh vực mà mình phụ trách, giải đáp các vướng mắc trực tiếp tại Hội nghị.

Tăng cường công tác kiểm tra, hậu kiểm

Kết luận Hội nghị sơ kết công tác tư pháp 6 tháng đầu năm 2026, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng ghi nhận, đánh giá cao tinh thần trách nhiệm, sự tham gia tích cực, khẩn trương của các đại biểu từ Trung ương đến địa phương. Các ý kiến tham luận đã phản ánh toàn diện những kết quả đạt được, những khó khăn, vướng mắc cũng như đề xuất nhiều giải pháp thiết thực nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tư pháp trong thời gian tới. Đây là cơ sở quan trọng để Bộ Tư pháp tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện các cơ chế, chính sách, giải pháp quản lý, chỉ đạo, điều hành. Đối với những vấn đề vượt thẩm quyền, Bộ sẽ tổng hợp, báo cáo Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ xem xét, chỉ đạo giải quyết.

Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng kết luận Hội nghị.

Đánh giá về kết quả công tác 6 tháng đầu năm 2026, Bộ trưởng cho rằng toàn ngành Tư pháp đã nỗ lực rất lớn, triển khai đồng bộ nhiều nhiệm vụ trọng tâm và đạt được nhiều kết quả nổi bật trên các lĩnh vực công tác.

Trong công tác xây dựng và hoàn thiện thể chế, pháp luật, Bộ Tư pháp đã triển khai quyết liệt các nhiệm vụ được giao theo Nghị quyết số 27-NQ/TW về tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới. Bộ đã trình Bộ Chính trị Đề án hoàn thiện hệ thống pháp luật đến năm 2030, định hướng đến năm 2045; đồng thời phối hợp với các cơ quan liên quan xây dựng Đề án định hướng Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh của Quốc hội khóa XVI, nhiệm kỳ 2026 - 2031.

Đặc biệt, Bộ trưởng nhấn mạnh cải cách thủ tục hành chính là một trong những điểm sáng nổi bật nhất của ngành trong 6 tháng đầu năm. Trong thời gian ngắn, Bộ Tư pháp đã tham mưu trình Chính phủ ban hành 11 nghị quyết và 16 thông tư nhằm cắt giảm, đơn giản hóa các thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động đầu tư, kinh doanh. Nhờ đó, thời gian thực hiện thủ tục hành chính đã giảm khoảng 53%; chi phí tuân thủ pháp luật của người dân và doanh nghiệp giảm 54,6% so với năm 2024. Theo tính toán, việc triển khai thực hiện các nghị quyết mới của Chính phủ dự kiến sẽ giúp tiết kiệm cho người dân và doanh nghiệp khoảng 23.000 tỷ đồng mỗi năm.

Đối với công tác thi hành án dân sự và theo dõi thi hành án hành chính, Bộ trưởng đánh giá cao những nỗ lực của toàn hệ thống trong bối cảnh còn nhiều khó khăn về biên chế, đồng thời phải thích ứng với những thay đổi trong mô hình tổ chức bộ máy ở địa phương. Mặc dù vậy, các cơ quan thi hành án dân sự vẫn hoàn thành vượt mức nhiều chỉ tiêu, nhiệm vụ được giao. Bộ trưởng biểu dương một số địa phương như TP Hồ Chí Minh, Nghệ An đã chủ động triển khai nhiều giải pháp đổi mới, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, thanh toán điện tử, xử lý hồ sơ trực tuyến, góp phần giảm tải công việc thủ công, nâng cao hiệu quả quản lý và phục vụ người dân.

Về chuyển đổi số, Bộ trưởng cho biết việc kết nối Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư với các cơ sở dữ liệu chuyên ngành tư pháp tiếp tục được đẩy mạnh, tạo nền tảng quan trọng cho việc cung cấp dịch vụ công trực tuyến và hiện đại hóa hoạt động quản lý nhà nước trong lĩnh vực tư pháp.

Tuy nhiên, Bộ trưởng cũng thẳng thắn chỉ ra một số tồn tại, hạn chế cần sớm khắc phục, trong đó nổi lên là những điểm nghẽn về hạ tầng công nghệ thông tin tại một số địa phương, nhất là ở cấp xã. Đây là vấn đề cần tiếp tục được quan tâm đầu tư nhằm bảo đảm yêu cầu chuyển đổi số đồng bộ trong toàn ngành.

Về phương hướng, nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026, Bộ trưởng nhận định khối lượng công việc còn lại là rất lớn, đòi hỏi toàn ngành phải tiếp tục nỗ lực, quyết tâm cao hơn nữa để hoàn thành 12 nhóm nhiệm vụ trọng tâm và 5 nhóm giải pháp chủ yếu đã đề ra.

Trong đó, Bộ trưởng yêu cầu tập trung tối đa nguồn lực phục vụ các kỳ họp của Quốc hội, bảo đảm tiến độ, chất lượng đối với 8 dự án luật trình Quốc hội. Đặc biệt, cần ưu tiên cao cho việc hoàn thiện các dự án luật quan trọng. Song song với đó, Bộ trưởng yêu cầu tiếp tục hoàn thiện Đề án Chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật đến năm 2030 để trình Ban Chỉ đạo Trung ương vào tháng 11/2026 theo đúng kế hoạch.

Đối với nhiệm vụ chuyển đổi số, Bộ trưởng yêu cầu Cục Công nghệ thông tin phối hợp chặt chẽ với các địa phương để khẩn trương xử lý dứt điểm các vướng mắc, sự cố kết nối trên Cổng Dịch vụ công quốc gia, bảo đảm hệ thống thông tin tư pháp vận hành ổn định, thông suốt và hiệu quả.

Bộ trưởng cũng nhấn mạnh yêu cầu tăng cường công tác kiểm tra, hậu kiểm, nhất là trong các lĩnh vực bổ trợ tư pháp như luật sư, công chứng, giám định tư pháp, đấu giá tài sản; kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các vi phạm, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ pháp lý và giữ vững kỷ cương, kỷ luật trong hoạt động tư pháp.

Hướng tới các sự kiện chính trị quan trọng của ngành trong năm 2026, Bộ trưởng yêu cầu các đơn vị chuẩn bị chu đáo, tổ chức tốt các hoạt động kỷ niệm 81 năm Ngày truyền thống ngành Tư pháp và 80 năm Ngày truyền thống Thi hành án dân sự, tạo khí thế thi đua sôi nổi, động lực mới để toàn ngành hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.

Bộ trưởng cũng yêu cầu các đơn vị thuộc Bộ tiếp tục bám sát chức năng, nhiệm vụ được giao, tăng cường hướng dẫn, hỗ trợ chuyên môn cho địa phương, phát huy vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu với tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Đồng thời mong muốn cấp ủy, chính quyền các cấp tiếp tục quan tâm, tạo điều kiện về nguồn lực, kinh phí và cơ sở vật chất cho ngành Tư pháp, nhất là đầu tư trang thiết bị công nghệ thông tin, máy tính cho cấp xã nhằm đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số trong giai đoạn mới.

Bộ trưởng đề nghị các Bộ, ngành liên quan, nhất là Bộ Nội vụ, tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Bộ Tư pháp trong nghiên cứu, hoàn thiện các quy định liên quan đến biên chế, phân cấp, phân quyền, bảo đảm điều kiện để ngành Tư pháp, đặc biệt là ở cấp xã, thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ được giao.

Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng bày tỏ tin tưởng rằng, với những kết quả đã đạt được trong 6 tháng đầu năm cùng tinh thần đoàn kết, đổi mới, trách nhiệm và quyết tâm cao của toàn ngành, ngành Tư pháp sẽ vượt qua mọi khó khăn, thách thức, hoàn thành thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ năm 2026, tiếp tục đóng góp quan trọng vào sự nghiệp xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam và phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.