Nguồn gốc lịch sử Ngày Nhà giáo Việt Nam
Ở nước ta, Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 đã trở nên quen thuộc, là ngày thể hiện truyền thống “tôn sư trọng đạo” - một truyền thống tốt đẹp ngàn đời của dân tộc ta, được cha ông gìn giữ, bồi đắp qua nhiều thế hệ. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết rõ về nguồn gốc và ý nghĩa lịch sử của ngày lễ đặc biệt này.
Ngược dòng thời gian, lịch sử ra đời Ngày Nhà giáo Việt Nam khởi đầu từ một tổ chức quốc tế của các nhà giáo tiến bộ mang tên FISE (Fédération Internationale Syndicale des Enseignants - Liên hiệp Quốc tế các Công đoàn Giáo dục). Tổ chức này được thành lập vào tháng 7/1946 tại Thủ đô Paris (Pháp). Đến năm 1949, tại Hội nghị Vacsava, tổ chức FISE đã xây dựng một bản “Hiến chương các nhà giáo” gồm 15 chương, với nội dung chủ yếu là đấu tranh chống lại nền giáo dục tư sản và phong kiến, xây dựng một nền giáo dục tiến bộ, bảo vệ quyền lợi của nghề dạy học và nhà giáo, đồng thời đề cao trách nhiệm và vị trí của nghề dạy học.
Ngày 22/7/1951, Công đoàn Giáo dục Việt Nam chính thức được thành lập, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong việc tổ chức và bảo vệ quyền lợi cho đội ngũ nhà giáo người lao động. Trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp, Công đoàn Giáo dục Việt Nam đã chủ động thiết lập mối liên hệ với FISE nhằm tranh thủ các diễn đàn quốc tế để tố cáo tội ác của đế quốc xâm lược đối với Nhân dân, giáo viên và học sinh Việt Nam. Đồng thời, giới thiệu những thành tích của nền giáo dục cách mạng, qua đó kêu gọi sự đồng tình ủng hộ của toàn thể giáo viên trên thế giới đối với cuộc kháng chiến chính nghĩa của dân tộc ta. Nhờ những nỗ lực không ngừng, chỉ một thời gian ngắn sau khi thành lập, Công đoàn giáo dục Việt Nam được kết nạp là một thành viên của FISE vào tháng 7/1953.
Tháng 8/1954, sau 5 năm xây dựng, bổ sung góp ý, tổ chức Công đoàn các Nhà giáo tiến bộ và Cách mạng trên thế giới đã nhất trí thông qua bản “Hiến chương các nhà giáo”. Từ ngày 26 đến ngày 30/8/1957, tại Thủ đô Vacsava (Ba Lan), Hội nghị FISE với sự tham dự của 57 quốc gia, trong đó có Công đoàn Giáo dục Việt Nam đã quyết định lấy ngày 20/11 làm Ngày Quốc tế Hiến chương các nhà giáo.
Tại Việt Nam, Ngày Quốc tế Hiến chương các nhà giáo lần đầu tiên được tổ chức trên toàn miền Bắc vào ngày 20/11/1958. Những năm tiếp theo, ngày lễ này dần được mở rộng đến các vùng miền Nam nước ta. Từ đó, việc tổ chức Ngày Quốc tế Hiến chương các nhà giáo 20/11 đã sớm trở thành một ngày hội truyền thống của ngành Giáo dục Việt Nam.
Liên quan trực tiếp đến nguồn gốc ra đời Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11, ngày 28/9/1982, Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) đã ban hành Quyết định số 167-HĐBT thiết lập ngày 20/11 hàng năm là ngày lễ mang tên Ngày Nhà giáo Việt Nam.
Quyết định nêu rõ: “Để ngày 20/11 có ý nghĩa thiết thực,
Cũng theo quy định trên, việc tổ chức ngày 20/11 hàng năm do Ủy ban nhân dân và Hội đồng Giáo dục các cấp chủ trì, có sự phối hợp các ngành Giáo dục và các đoàn thể nhân dân. Các cấp, các ngành cần phân công cán bộ lãnh đạo đi
Từ đó, Ngày Nhà giáo Việt Nam chính thức ra đời, với lễ kỷ niệm đầu tiên được tổ chức trọng thể trên toàn quốc vào ngày 20/11/1982. Đến nay, Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 đã trở thành ngày truyền thống của ngành Giáo dục Việt Nam để tôn vinh những người đã và đang cống hiến cho sự nghiệp “trồng người”, để học trò bày tỏ lòng biết ơn, tri ân sâu sắc đến thầy cô - những người cha, người mẹ thứ hai trong cuộc đời.
Sứ mệnh “trồng người” theo thời gian
Có thể khẳng định, việc ra đời của Ngày Nhà giáo Việt Nam là minh chứng rõ nét nhất cho thấy giá trị cao quý của nghề giáo. Từ xa xưa, nghề giáo đã được xem là biểu tượng thiêng liêng, một nghề cao quý được xã hội tôn vinh, trọng vọng nhất trong những nghề cao quý. Nhắc đến nghề giáo, người ta thường ví như “khuôn vàng thước ngọc”, người thầy, người cô là biểu tượng uyên thâm về trí tuệ, mẫu mực về nhân cách, đức độ để học trò noi theo mà trở thành người có nhân, có đức, có tài.
Đáng chú ý, nghề giáo ngoài được ví như những chuyến đò chuyên chở tri thức, còn gánh vác những trọng trách lớn lao theo thời gian. Nếu như trong xã hội xưa, người thầy là những bậc trí thức uyên thâm, am hiểu sách thánh hiền, đạo đức cao cả, luôn coi trọng danh dự, lương tâm, luôn giữ gìn khí tiết thanh cao. Thì đến thời đại Chủ tịch Hồ Chí Minh, hình ảnh người thầy không chỉ tiếp nối và phát huy truyền thống tốt đẹp của các nhà giáo xưa mà còn đảm nhận nhiều trọng trách mới: vừa cầm bút, vừa cầm súng; vừa hoàn thành sứ mệnh “trồng người”, vừa là những chiến sĩ trên mặt trận văn hóa, tư tưởng chống quân thù. Tuy khó khăn là vậy, trọng trách ngày càng nặng nề hơn nhưng biết bao thế hệ những người thầy ấy đã góp sức không nhỏ vào sự nghiệp đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài cho đất nước và đấu tranh cho sự nghiệp giải phóng dân tộc.
Chính vì lẽ đó, sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn luôn đề cao sứ mệnh của người thầy giáo: “Nhiệm vụ thầy giáo rất vẻ vang, vì nếu không có thầy giáo thì không có giáo dục,… Không có giáo dục thì nói gì đến kinh tế, văn hóa”; “… Người thầy giáo tốt là người vẻ vang nhất. Dù tên tuổi không có trên báo, không được thưởng huân chương, song những người thầy giáo tốt là những anh hùng vô danh…”.
Nhấn mạnh một lần nữa về vai trò của nghề giáo, Thủ tướng Phạm Văn Đồng cũng từng nói: “Nghề dạy học là nghề cao quý nhất trong những nghề cao quý, nghề sáng tạo nhất trong những nghề sáng tạo vì nó đã sáng tạo ra những con người sáng tạo”. Hay như cố Tổng Bí thư Lê Duẩn khẳng định: “Quần chúng rất quý trọng giáo giới, coi họ là tinh hoa dân tộc, chủ nghĩa yêu nước, tư tưởng cách mạng, thông qua lớp trí thức dân tộc đó mà đi vào quần chúng cách mạng”…
Đến nay, những giá trị cao quý ấy vẫn được khẳng định trong thời kỳ hội nhập, khi những thế hệ thầy, cô giáo vẫn viết tiếp lịch sử hào hùng của dân tộc, tiếp tục học tập không ngừng, tích cực đổi mới phương pháp dạy học và giáo dục học sinh phù hợp với yêu cầu của thời đại mới. Có lẽ, nghề giáo là một trong những nghề giữa muôn nghề, giữa muôn thay đổi, giữa muôn thách thức, vẫn giữ nguyên vẹn giá trị của một công việc thầm lặng nhưng cao quý. Giá trị bền vững ấy có được nhờ sự hun đúc từ bên trong, từ tình yêu nghề và lòng tận tâm của mỗi thầy cô giáo dành cho sự nghiệp “trồng người”.
PLM - Một xe buýt đang lưu thông trên phố Lý Thường Kiệt (Hà Nội) bất ngờ bốc cháy dữ dội vào sáng 16/5. May mắn, toàn bộ hành khách và tài xế đã kịp thời thoát ra ngoài an toàn trước khi ngọn lửa bao trùm phương tiện.
PLM - Chỉ với một bức ảnh và vài câu lệnh đơn giản, nhiều phụ huynh có thể tạo ra hàng loạt sticker AI đáng yêu cho con để chia sẻ lên mạng xã hội. Tuy nhiên, phía sau trào lưu đang “gây sốt” này là những rủi ro khó lường về lộ lọt dữ liệu sinh trắc học, giả mạo danh tính và xâm phạm quyền riêng tư trẻ em trên môi trường số.
PLM - Trong hai ngày 14&15/ 5/ 2026, Trường Đại học Xây dựng Hà Nội phối hợp với Cục Sở hữu trí tuệ, Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội và Công ty Cổ phần Truyền thông Trường Thành tổ chức khóa đào tạo với chủ đề: “Sở hữu trí tuệ – Công cụ hữu hiệu thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong hoạt động nghiên cứu và thương mại hóa kết quả nghiên cứu”.
(PLM) - Giải bóng đá Cúp Nhà báo và Công luận 2026 quy tụ 16 đội báo chí, mở màn sôi động tại Hà Nội. Báo Pháp luật Việt Nam vừa thắng nghẹt thở TTXVN trên chấm luân lưu và sẽ gặp Báo Nông nghiệp và Môi trường ở tứ kết.
(PLM) - Đột quỵ ngày càng trẻ hóa và đến rất đột ngột, nhưng nhận biết sớm dấu hiệu, xử trí đúng trong “thời gian vàng” và phòng ngừa kịp thời có thể cứu sống người bệnh, giảm di chứng nặng nề.
(PLM) - Trường Đại học Luật Hà Nội long trọng tri ân đồng chí Chu Mạnh Hùng khi trúng cử ĐBQH chuyên trách khóa XVI, đồng thời tổ chức bàn giao công tác quản lý Đảng bộ nhà trường trong không khí trang trọng, xúc động.
(PLM) - Trường Đại học Luật Hà Nội vừa ký kết hợp tác với Học viện Tư pháp, Viện Chiến lược và Khoa học pháp lý, Tạp chí Dân chủ và Pháp luật, mở rộng liên kết đào tạo, nghiên cứu và công bố khoa học pháp lý.
PLM - Trong bối cảnh liên tiếp xuất hiện các vụ việc thực phẩm không rõ nguồn gốc, vấn đề an toàn thực phẩm đang được người tiêu dùng đặc biệt quan tâm. Ghi nhận tại nhà máy sản xuất của Công ty TNHH NMV Food - đơn vị sở hữu thương hiệu “Ăn cùng Bà Tuyết”, cho thấy quy trình sản xuất được kiểm soát bài bản, nghiêm ngặt từ nguyên liệu đầu vào đến thành phẩm trước khi đưa ra thị trường.
(PLM)- Hơn một thập kỷ bôn ba đi đòi lại quyền lợi, bà lê Thị Hường, trú tại phường Đường Hào, tỉnh Hưng Yên vẫn đang tuyệt vọng cầu cứu khi hàng chục tỉ đồng của mình vẫn treo “lơ lửng” trên đầu mặc dù bản án đã có hiệu lực.
(PLM) - Bộ Xây dựng vừa ban hành Thông tư 19/2026/TT-BXD sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 12/2025/TT-BXD quy định về xếp hàng hóa trên phương tiện giao thông đường bộ.